Առաջադրանք

• Սկզբում ինքնուրույն, առանց օգտվելու որևէ գրականությունից, պատասխանում է հարցին։ Հետո իր գրածը համեմատում է օրենքի 20-րդ հոդվածի հետ։
• Շեղատառ նշում է այն կետերը, որոնք իր գրածում կան, բայց օրենքում չկան։ Բոլդով լրացնում է այն կետերը, որոնք ավելացրել է օրենքից։ Աշխատանքը տեղադրում է իր բլոգում։
• Դեղինով նշած կետերից ընտրում է երկուսը և հիմնավորում, թե ինչու այդ կետերը պետք է լինեին։

Հարցեր՝

Սովորողը իրավունք ունի

1. Սովորողը իրավունք ունի դուրս գալ դասարանից, եթե պետք է:

2. Սովորողը իրավունք ունի հագնել այն, ինչ ուզում է և արտահայտվել այդպես:

3. Սովորողը իրավունք ունի գնալ տուն, եթե իրեն վատ է զգում:

4. Սովորողը իրավունք ունի ազատ արտահայտել իր կարծիքը:

5. Սովորողը իրավունք ունի չկատարել տնային աշխատանքները, եթե հոգեբանորեն կամ ֆիզիկապես չի կարող:

Սովորողը պարտավոր է

1. Սովորողը պարտավոր է հարգել ուրիշներին՝ իր դասընկերներին, ուսուցիչներին և նրանց կարծիքները:

2. Սովորողը պարտավոր է չխանգարել դասին:

3. Սովորողը պարտավոր է ունենալ իր հետ իր ուսումնական գործիքը:

4. Սովորողը պարտավոր է սովորել:

Հոդված 20

1. Ուսումնական հաստատություններում սովորողներն ունեն հավասար իրավունքներ և պարտականություններ: Դրանք սահմանվում են օրենքով և ուսումնական հաստատության կանոնադրությամբ:

2. Սովորողն իրավունք ունի`

1) ստանալու հանրակրթության պետական կրթական չափորոշչին համապատասխան կրթություն.

2) ծնողի համաձայնությամբ ընտրելու ուսումնական հաստատությունը և ուսուցման ձևը, ինչպես նաև տվյալ ուսումնական հաստատությունում առկա հոսքը, ստանալու կրթական վճարովի ծառայություններ.

3) անվճար օգտվելու ուսումնական հաստատության ուսումնանյութական բազայից.

3.1) ստանալ կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիքը բավարարելուն ուղղված աջակցություն.

4) մասնակցելու ներդպրոցական և արտադպրոցական միջոցառումների.

5) պաշտպանված լինելու ցանկացած ֆիզիկական և հոգեբանական ճնշումներից, շահագործումից, մանկավարժական և այլ աշխատողների ու սովորողների այնպիսի գործողություններից կամ անգործությունից, որով խախտվում են սովորողի իրավունքները, կամ ոտնձգություն է արվում նրա պատվին ու արժանապատվությանը.

6) ուսումնական հաստատության կանոնադրությամբ սահմանված կարգով մասնակցելու ուսումնական հաստատության կառավարմանը.

7) ազատորեն փնտրելու և մատչելիորեն ստանալու ցանկացած տեղեկատվություն, բացառությամբ օրենքով սահմանված դեպքերի.

8) ազատ արտահայտելու սեփական կարծիքն ու համոզմունքները.

9) օգտվելու օրենքով և ուսումնական հաստատության կանոնադրությամբ սահմանված այլ իրավունքներից:

3. Սովորողը պարտավոր է`

1) կատարել ուսումնական հաստատության կանոնադրության և ներքին կարգապահական կանոններով սահմանված պահանջները.

2) ստանալ հանրակրթության պետական չափորոշիչներին համապատասխան գիտելիքներ, ձեռք բերել և տիրապետել համապատասխան հմտությունների և կարողությունների, բավարարել սահմանված արժեքային համակարգին ներկայացվող պահանջները.

3) հաճախել և մասնակցել ուսումնական պարապմունքներին.

4) կատարել օրենքով և ուսումնական հաստատության կանոնադրությամբ սահմանված այլ պարտականություններ:

NEF Student’s Book Grammar Bank 1B/a,b
NEF Student’s Book Vocabulary Bank Sport ex-es 1,2,3

1. They watched TV from 7.00 until 9.00. I arrived at 7.30.
When I arrived, they were watching TV.

2. He left the office at 7.00. She phoned him at 8.00.
When she phoned him, he had left the office.

3. I studied for the exam the night before. The exam didn’t go well.
The exam didn’t go well although I had studied the night before.

4. He cycled to work this morning. In the middle of his journey, he had an accident.
When he was cycling to work this morning, he had an accident.

5. He only had five lessons. He passed his driving test.
When he passed his driving test, he had had only five lessons.

1. A How did the accident happen?
B He was driving back from Manchester when he hit a tree.

2. I had already started cooking the meal when they called me to say they couldn’t come.

3. When I got home I was really tired, so I had a shower and went to bed.

4. I arrived too late. The concert had finished and my friends had gone home.

5. The driver lost control of his car because he was talking on his mobile.

Գործնական աշխատանք  1. <<Նյութերի  հատկությունները՝ ֆիզիկական, քիմիական , ֆիզիոլոգիական>>

Առաջադրանքներ. *-Նյութերը դասակարգել, անվանել  և  գրել բանաձևերը, նկարագրել  ֆիզիկական  հատկությունները՝ գույնը, ագրեգատային  վիճակը(պինդ, հեղուկ, գազային, ամորֆ), եռման, հալման  ջերմաստիճանները, ջերմա-,էլեկտրահաղորդականությունը, լուծելիությունը  ջրում  և այլն:

V Ֆիզիկական

Ս. — Նյութի ֆիզիկական հատկությունները դիտարկում են կամ չափում են առանց նոր նյութ ստանալու: ֆիզիկական  հատկությունները՝ գույնը, ագրեգատային  վիճակը(պինդ, հեղուկ, գազային, ամորֆ), եռման, հալման  ջերմաստիճանները, ջերմա-,էլեկտրահաղորդականությունը, լուծելիությունը  ջրում, մագնիսական:

V Քիմիական

Ս. — Նյութի քիմիական հատկությունը փոխազդեցություն է այլ նյութերի հետ, երբ առաջանում են նոր նյութեր, նոր ֆիզիկական, քիմիական, ֆիզիոլոգիական հատկություններ:

V Ֆիզիոլոգիական

Ս. — Նյութի ֆիզիոլոգիական հատկությունը ազդեցությունն է կենդանի օրգանիզմի վրա՝ դրական կամ բացասական:

 *-Ընտրեք  կենցաղում  կամ  շրջապատում 10 նյութ, գրեք  դրանց  բանաձևերը և կատարեք հետևյալ հաշվարկները`

^{Կերակրի աղ, Շաքար, Ալմաստ, Ցինկ, Ոսկի, Սնդիկ, Ջուր, Ազոտ, Կալցիում, Քլոր, Ացետոն, Ալյումին}

• Ինչպիսի՞ տարրերի  ատոմներից  է  կազմված  նյութը, ատոմների  քանակը

Կերակրի աղ (NaCl) — բարդ նյութ, անօրգանական նյութ, նատրիումի և քլորի միացություն, 1 ատոմ նատրիում և 1 ատոմ քլոր, խտությունը 2,17գ/սմ³

Կավիճ (CaCO₃) — բարդ նյութ, անօրգանական նյութ, կալցիումի և կոբալտի միացություն, մեկ կալցիում, 3 կոբալտ (CaCO₃), խտությունը 0,1 գ/սմ³

Յոդ (I) — պարզ նյութ, անօրգանական նյութ, քիմիական տարր է (J), խտությունը՝ 4940 կգ/մ³

Կապար (N₂O₆Pb) — պարզ նյութ, անօրգանական նյութ, քիմիական տարր է (Pb), զանգված 207,2գ/մոլ։

Քլոր (Cl) — պարզ նյութ, օրգանական նյութ, քիմիական տարր է (Cl), զանգված 35,457գ/մոլ

Ֆտոր (F) — պարզ նյութ, անօրգանական նյութ, քիմիական տարր է (F), խտությունը՝ 1,693 կգ/մ³

Շաքար (C₁₂H₂₂O₁₁) — բարդ նյութ, օրգանական նյութ, ածխածնի, ջրածնի և թթվածնի միացություն, 12 ածխածին, 22 ջրածին, 11 թթվածին (C₁₂H₂₂O₁₁), խտությունը  0,01 գ/սմ³

Սիլիցիում (Si) — պարզ նյութ, անօրգանական նյութ, քիմիական տարր է (Si), խտությունը՝ 2328 կգ/մ³

Ջուր (H₂O) — բարդ նյութ, անօրգանական նյութ, ջրածնի և թթվածնի միացություն, 2 ջրածին, 1 թթվածին (H₂O), խտությունը 0,983854 գ/սմ³

Բրոմ (Br) — պարզ նյութ, անօրգանական նյութ, քիմիական տարր է (Br), խտությունը՝ 3100 կգ/մ³

• Որոշեք  բարդ  նյութերի  հարաբերական  մոլեկուլային  զանգվածները՝M_r

Mr(NaCl) = 1 * 23 + 1 * 35,5 = 58,5

Mr(CaCO₃) = 1 * 40 + 1 * 12 + 3 * 16 = 159

Mr(I₂) = 1 * 127 = 127

Mr(N₂O₆Pb) = 2 * 14 + 6 * 16 + 1 * 207 = 331

Mr(Cl₂) = 1 * 35,5 = 35,5

Mr(F₂) = 1 * 19 = 19

Mr(C₁₂H₂₂O₁₁) = 12 * 12 + 22 * 1 + 11 * 16 = 62

Mr(Si₂) = 1 * 28 = 28

Mr(H₂O) = 2 * 1 + 1 * 16 = 18

Mr(Br₂) = 1 * 80 = 80

• Որոշեք  տարրերի  զանգվածային  բաժինները՝w, զանգվածային հարաբերությունները  և  տարրերի  մոլային  բաժինները  բարդ  նյութերում:

Mr(NaCl) = 1 * 23 + 1 * 35,5 = 58,5

w(Na) = 23 : 58,5 * 100% = 39%
w(Cl) = 35,5 : 58,5 * 100% = 61%

m = m(Na) : m(Cl) = 23 : 35

Mr(I) = 1 * 127 = 127

w(I) = 127 : 127 * 100% = 100%

m(I) = 127

M_r(CuSO₄) = 1 * 63 + 1 * 32 + 4 * 16 = 159

w(Cu) = 63 : 159 * 100% = 39%
w(S) = 32 : 159 * 100% = 20%
w(O) = 64 : 159 * 100% = 40%

m = m(Cu) : m(S) : m(O) = 63 : 32 : 16 : 64