Նորմատիվ իրավական ակտ, Օրենք, Սահմանադրություն

Նորմատիվ իրավական ակտ, Օրենք, Սահմանադրություն

Նորմատիվ իրավական ակտը ստեղծվում է պետության իրավասու մարմիններիի կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների իրավաստեղծ գործունեության կամ համաժողովրդական հանրաքվեի արդյունքով: Այդ ակտը պաշտոնական փաստաթուղթ է, որն ունի պարտադիր հատկանիշներ՝ ակտի անունը (օրենք, հրամանագիր), ակտն ընդունող մարմնի անվանումը (խորհրդարան, նախագահ և այլն):
Նորմատիվ իրավական ակտերը տարբերվում են մնացած իրավական ակտերից, որոնք իրավունքի աղբյուրներ չեն: Նորմատիվ իրավական ակտերում իրավունքի նորմերը խմբավորվում են ըստ որոշակի կառուցվածքային համակարգի՝ բաժիններ, գլուխներ, հոդվածներ:

Օրենքը խորհրդարանի կողմից հատուկ կարգով կամ համաժողովրդական հանրաքվեի միջոցով ընդունված նորմատիվ ակտն է, որ կարգավորում է կարևորագույն նշանակություն ունեցող հասարակական հարաբերությունները և ունի բարձրագույն իրավաբանական ուժ: Օրենքն ընդունվում է կամ օրենսդիր մարմնի՝ Ազգային ժողովի, կամ հանրաքվեի միջոցով: Օրենքներն իրենց բովանդակությամբ պետք է համապատասխանեն արդարությանը, ազատությանը, իրավահավասարությանը, մարդասիրությանը: Օրենքի տեսակներն են Սահմանադրությունը, սահմանադրական օրենքը, օրենքները:

Սահմանադրությունը մեր պետության և հասարակության հիմնական օրենքն է, որն ունի բարձրագույն իրավաբանական ուժ, ամրագրում է հասարակական և պետական կարգերի հիմնական սկզբունքները, մարդու և քաղաքացու հիմնական իրավունքները, ազատությունները և պարտականությունները, ինչպես նաև պետական իշխանության մարմինների համակարգը: Սահմանադրությունը հաշտեցնում է մարդու, պետության և հասարակության իրավունքները՝ ապահովելով այդ երեքի շահերի համամասնությունը և հավասարակշռությունը՝ դրանով իսկ կանխելով բախումները:

Իրավաբանական տերմինների բառարանից դուրս գրել 5 իրավաբանական տերմին։

Պահակախումբ է կոչվում զինված ստորաբաժանումը, որը նշանակված է մարտական դրոշի, ռազմական և պետական օբյեկտները պահպանելու և պաշտպանության մարտական առաջադրանք կատարելու, ինչպես նաև կարգապահական գումարտակում գտնվող անձանց հսկելու համար:

Դրսեկություն (էքստեռնատ)` ինքնակրթությամբ և գիտելիքների ու կարողությունների ընթացիկ, ամփոփիչ գնահատման եղանակով ուսումնական հաստատությունում իրականացվող կրթության ձև:

Ռադիոակտիվ (ճառագայթաակտիվ) աղտոտման գոտի` հողատարածք, շինություն կամ ջրատարածք, որոնց սահմաններում առկա է ճառագայթաակտիվ աղտոտվածություն:

Իներտ թափոն` թափոն, որը չի ենթարկվում, կամ շատ դանդաղ է ենթարկվում ֆիզիկական, քիմիական կամ կենսաբանական որևէ էական ձևափոխության:

Չափանմուշ (էտալոն)` նյութական չափ, չափման միջոց, ստանդարտ նմուշ կամ չափողական համակարգ, որը նախատեսված է համապատասխան անորոշությամբ արժեքի կամ միավորի վերարտադրման, սահմանման, պահպանման և այլ չափման միջոցներին փոխանցման համար:

Հոմանիշներ և Հականիշներ Վարժություններ

Վարժություններ
Վարժություն 1։ Տրված բառերից առանձնացնե՛լ հոմանշային 10 զույգ։

Հսկայական, ողորկ, համեստ, վիթխարի, դժվար, հավաքել, դյութիչ, հուզիչ,
հմայիչ, ծավի, ստերջ, բիլ, դրվատել, դեղձան, գովել, դատարկել, սնապարծ,
անպտուղ, պարպել, խոնավ, ժողովել, տամուկ, խրթին, հարթ:

հսկայական — վիթխարի, ողորկ — հարթ, համեստ — —, դժվար — խրթին, ստերջ — անպտուղ, հավաքել — ժողովել, դյութիչ — հմայիչ, հուզիչ — —, ծավի — բիլ, դրվատել — գովել, դեղձան — —, դատարկել — պարպել, սնապարծ — —, խոնավ — տամուկ

Վարժություն 2։ Յուրաքանչյուր տողում գտնե՛լ տրված բառի մեկ հոմանիշ։
ա) Լուռ

  1. ակնդետ, անխոս, անթարթ
  2. մշտապես, հանապազորդ, լռելյայն
  3. անձայն, անքթիթ, անշեղ
    բ) Գեղեցիկ
  4. անբարետես, դեղձան, չքնաղ
  5. գեղանի, կախարդական, լուսավոր
  6. բյուրեղյա, չնաշխարհիկ, պատկերավոր
    գ) Գովել
  7. նախատել, բաղդատել, դրվատել
  8. հարատևել, պարսավել, ներբողել
  9. փառաբանել, ըմբոշխնել, կենսագործել
    դ) Երեկո
  10. արշալույս, վերջալույս, աստղալույս
  11. տիվանդորր, արևամուտ, արեգնափայլ
  12. ծեգ, իրիկնամուտ, ցայգ
    ե) Ցանկալի
  13. հանդուրժելի, զմայլելի, բաղձալի
  14. տենչալի, պատկառելի, անհերքելի
  15. նշմարելի, անդրդվելի, ըղձալի

Վարժություններ
Վարժություն 1։ Տրված բառերից առանձնացնե՛լ հականշային 10 զույգ։

Փութաջան, ամպոտ, դալար, ծույլ, ուսյալ, երկչոտ, հինավուրց, գագաթ,
օրինական, անջրդի, ապօրինի, ինքնահավան, նոսր, ողորկ, հեռավոր,
արատավոր, խորդուբորդ, ջրարբի, համարձակ, ջինջ, տգետ, հմուտ, ստորոտ,
թանձր, անբասիր։

Փութաջան — ծույլ, ամպոտ — —, դալար — , ուսյալ — տգետ, երկչոտ — համարձակ, հինավուրց — —, գագաթ — ստորոտ, օրինական — ապօրինի, անջրդի — ջրարբի, ինքնահավան — անբասիր, նոսր — թանձր, ողորկ — խորդուբորդ, հեռավոր — , արատավոր — ջինջ

Վարժություն 2։ Յուրաքանչյուր շարքում գտնե՛լ հականշային տարարմատ
զույգը և յուրաքանչյուր բառով կազմե՛լ մեկական նախադասություն։

  1. մոտ-հեռու, արագ-դանդաղ, տգետ-գիտուն
  2. շոգ-ցուրտ, մարդկային-տմարդի, հին-նոր
  3. սառը-տաք, երկար-կարճ, վախկոտ-անվախ
  4. վճարովի-անվճար, վախկոտ-արի, մաքուր-կեղտոտ
  5. ամառ-ձմեռ, մուտք-ելք, հաճելի-տհաճ
  6. թեք-ուղիղ, հասուն-տհաս, կայուն-խախուտ