Անապատակիսանապատային լանդշաֆտային գոտին տարածվում է Արարատյան դաշտի և Վայոց ձորի ցածրադիր շրջաններում՝ մինչև 1400 մ բարձրությունները։ Աչքի է ընկնում տաք ու չոր կլիմայով, տարեկան տեղումների քանակը չի գերազանցում 300 մմ-ը։

  Անապատակիսանապատային լանդշաֆտային գոտում տարածում են գորշ հողերը, որոնք երկարատև մշակման արդյունքում վերածվել են կուլտուր-ոռոգելի հողերի։

Այս լանդշաֆտին բնորոշ է չորադիմացկուն բուսականությունը մասնավորապես տարածված են օշինդրը, հազարատերևուկը, աղածաղիկը, անթառամը, եզան լեզուն։

Կենդանական աշխարհը հիմնականում ներկայացված  սողունների տարբեր տեսակներով։ Այս գոտում տարածված են կովկասյան ագաման, լորտուն, լայնալանջ ոզնին, գյուրզան, իժը, կարմիր գրքում գրանցված սովորական տրիտոնը։      

ա) x = -2

x + 2 / x = 0……….x + 2 / 8 = 0……. x + 2 / 34 = 0

բ) x = 0

x / 4 = 0……….x / 13 = 0……. x / 106 = 0

գ) x = 3

x — 3 / 6 = 0……….x — 3 / 86 — x = 0……. x — 3 / 50x = 0

դ) x = -2,5

2,5 + x / 5x = 0……….2,5 — x / 7 + x = 0……. 2,5 — x / 17 = 0

ա) x² + 2x / x — 2 = 0………Թ.Ա.Բ. x — 2 ≠ 0

x² + 2x = 0

x² = -2x => [x² = 0 => [x = 0
………………[-2x = 0

Պատ.՝ 0:

բ) 3x² — 7x / x² + 1 = 0………Թ.Ա.Բ. x² + 1 ≠ 0

3x² — 7x = 0

3x² = 7x => [3x² = 0 => [x = 0
……………….[7x = 0

Պատ.՝ 0:

2.1.14. Գրպանի լապտերի լամպի պարույրով յուրաքանչյուր 10վ — ում անցնում է 2Կլ լիցք: Ինչի՞ է հավասար հոսանքի ուժը լամպում:

t = 10վ….| I = q/t
q = 2Կլ….| I = 2/10 = 0,2Ա
________
I = ?

Պատ.՝ 0,2Ա:

2.1.16. Որոշե՛ք էլեկտրական սարքում հոսանքի ուժը, եթե 10 րոպեում նրանով անցնում է 360Կլ լիցք:

t = 10ր…….| 10ր = 600վ
q = 360Կլ…| I = q/t
_________| I = 360/600 = 0,6Ա
I = ?

Պատ.՝ 0,6:

2.1.18. Սպառիչով անցնող հոսանքի ուժը 10Ա է: Հաշվե՛ք 10վ-ում նրանով անցնող լիցքը:

I = 10Ա….| q = It
t = 10վ…..| q = 10 * 10 = 100Կլ
________
q = ?

Պատ.՝ 100Կլ:

2.1.20. Որքա՞ն ժամանակում հաղորդալարով կտեղափոխվի 30Կլ լիցք, եթե հոսանքի ուժը նրանում 0,5Ա է:

I = 0,5Ա….| t = q/i
q = 30Կլ….| t = 30/0,5 = 60վ
________
t = ?

Պատ.՝ 60վ:

3.1.2. Նկարում պատկերված են դպրոցական և տեխնիկական վոլտաչափերի սանդղակները: Որոշե՛ք այս սարքերի չափման սահմանը, բաժանման արժեքը և չափման սխալը:

3.1.4. Շղթայի տեղամասով 10Կլ լիցք անցնելիս կատարում է 500Ջ աշխատանք: Որքա՞ն է լարումը այդ տեղամասի ծայրերում:

A = 500Ջ….| U = A/q
q = 10Կլ…..| U = 500/10 = 50վ
________
U = ?

Պատ.՝ 50վ:

Էլեկտրական հոսանքը լիցքավորված մասնիկների ուղղորդված շարժում է, որն առաջանում է, երբ էլեկտրական դաշտի կողմից նրանց վրա ուժ է ազդում և հետևաբար աշխատանք է կատարվում:

Հոսանքի աշխատանքը (A) համեմատական է տեղափոխված լիցքի քանակին՝ q-ին, հետևաբար նրա հարաբերությունը այդ լիցք քանակին հաստատուն մեծություն: Այդ ֆիզիկական մեծությունը կոչվում է լարում և նշանակվում է U տառով: 

Լարումը  ցույց է տալիս տվյալ տեղամասով 1Կլ լիցք անցնելիս էլեկտրական դաշտի կատարած աշխատանքը:

Լարումը (U)սկալյար ֆիզիկական մեծություն է, որը հավասար է դաշտի կատարած աշխատանքի (A) հարաբերությանը հաղորդչով տեղափոխված լիցքի քանակին (q): 

U=A/q 

U- հոսանքի լարում; A — հոսանքի աշխատանք; q — լիցքի քանակ

Էլեկտրական լարման միավորը կոչվում է վոլտ (Վ):

1Վ այն լարումն է, որի դեպքում շղթայի տեղամասով 1Կլ լիցք տեղափոխելիս էլեկտրական դաշտը կատարում է 1Ջ աշխատանք:

Էլեկտրական հոսանքի նկատմամբ հաղորդչի հակազդեցությունը բնութագրող ֆիզիկական մեծությունը կոչվում է հաղորդչի էլեկտրական դիմադրություն և նշանակվում  R տառով:

Գլանաձև հաղորդչի դիմադրությունը տվյալ ջերմաստիճանում կախված է նրա L երկարությանից, S լայնական հատույթի մակերեսից և նյութի տեսակից: Ընդ որում, հաղորդչի դիմադրությունը նրա L երկարությունից կախված է ուղիղ համեմատականորեն, իսկ S լայնական հատույթի մակերեսից՝ հակադարձ համեմատականորեն:

R=ρԼ/S

R — էլեկտրական դիմադրություն; ρ — հաղորդիչի նյութի տեսակարար դիմադրությու ն; Լ — հաղորդիչի երկարություն; S — լայնական հաստութի մակերես

Էլկտրական շղթայով հոսանքի անցումը բնութագրում են երեք մեծություններ. I՝ հոսանքի ուժը,U՝ լարումը,R՝ դիմադրությունը:

I=U/R

I — հոսանքի ուժը, U — լարումը, R — դիմադրությունը

Օմի օրենքը. Անփոփոխ դիմադրության դեպքում տեղամասով անցնող հոսանքի ուժն ուղիղ համեմատական է լարմանը:

Այսինքն, որքան մեծ է U լարումը շղթայի տեղամասի ծայրերում, այնքան մեծ է նրանով անցնող I հոսանքի ուժը:

Անփոփոխ լարման դեպքում հոսանքի ուժը հակադարձ համեմատական է դիմադրությանը:

Հոսանքի ուժը շղթայի տեղամասում հավասար է այդ տեղամասի լարման և նրա դիմադրության հարաբերությանը:

Թեմատիկ հարցեր և խնդիրներ՝

1․Ի՞նչ աշխատանք է կատարվում, երբ 220 Վ լարման ցանցին միացված  էլեկտրական լամպի պարույրով անցնում է 4 Կլ լիցք:

A = Uq

A = 220 * 4 = 880 Ջ

2․Ինչի՞ է հավասար լարումը էլեկտրական ջերմատաքացուցիչի վրա, եթե դրանով 40 Կլ լիցք անցնելիս կատարվում է 1600 Ջ աշխատանք:

U=A/q 

U = 1600 : 40 = 40 Վ

3․ Փորձարարը պետք է չափի էլեկտրական լարումը ջերմատաքաչուցիչի ծայրերին: Ո՞ր դեպքում է նա ճիշտ միացրել վոլտաչափը շղթային:

գ

4․Որոշեք Երևանից Գորիս  ձգվող 12 մմ² լայնական հատույթի մակերես ունեցող երկաթե հաղորդալարի դիմադրությունը, եթե այդ քաղաքների միջև հեռավորությունը 240 կմ է: Երկաթի տեսակարար դիմադրությունը 0.1 Օմ·մմ²/մ է:

R=ρԼ/S

R = 0,1 * 240 / 12 = 2 Օմ

5․Ինչի՞ է հավասար 620 Օմ դիմադրություն ունեցող պարույրով անցնող հոսանքի ուժը, եթե նրա ծայրերում կիրառված լարումը 12 Վ է:

I=U/R

I = 12 : 620 = 0,02 Ա

NEF Student’s Book Vocabulary Describing people slide 150
NEF Student’s Book Reading Do I really look like this slide 41
Writing. Is it right to judge a person by appearance?

NEF Student’s Book Vocabulary Describing people slide 150

1. About
2. Forties
3. Mid-
4. Late
5. Early

1. A
2. C
3. B

1. E
2. A
3. G
4. B
5. C
6. F
7. D

Attractive — +, B
Beautiful — +, W
Good-looking — +, B
Handsome — +, M
Plain — -, B
Pretty — +, B
Ugly — -, B

NEF Student’s Book Reading Do I really look like this slide 41

Writing Choose . one of the topics and comment on it

Is it right to judge a person by appearance?
Appearance is delusive
Some people judge others by appearance.
One should never judge a person by external appearance.

Is it right to judge a person by appearance?

Now it’s a problem that people judge others by their looks. Of course I think that it’s not right, many people get judged because of things that they can’t change, things that came with their genes. For example noses, nowadays people, who have a bit big and not ordinary noses are getting judged and many of them do operations to have them smaller. That’s really bad, it’s not people’s fault that they have such noses, and I can even say that every nose is beautiful in its way. Every nose or other features show the history of that race and that family. Or another example is being overweight or underweight. We have to let people be themselves. There are so many people who were told they were fat or skinny and they went on many diets just to become “prettier”. And many of them began to suffer from an eating disorder or other illnesses. We have to become understanding, this is not right at all. These were examples of judging our body.
People also judge us for what we wear. Every person has their taste, no matter if it’s music taste, food taste, movie genre taste, clothes taste, everyone has it different. But some people don’t understand it and judge.
But lets agree, that we sometimes judge people by their looks, for example when we meet them for the first time.

I think that everyone just has to look at everything more easily. Be kinder and remember that everyone has feelings, so don’t hurt them by things like this.

Урок 2.  Проект “ Уроки Себастаци”

Домашнее задание: докончить работу в блогах о деятельности мхитаристов

Работа в блогах:

пишите подробно, аргументируя свои мысли

-Что вы считаете подвигом в деятельности мхитаристов?-

Мхитаристы спасли наш народ, нашу историю и записи. Они без помощи кого либо сами решились на это, и даже после стольких трудностей мхитаристы не сдавались и довели свое дело до конца и сейчас у нас есть наш родной армянский язык.

-С какими трудностями, по-вашему, столкнулись мхитаристы?

Многие армяне которые в это время жили в турции завидовали им и всеми способами хотели помешать осуществить их план по спасению нашего народа.

-Какая деятельность Мхитара и его учеников, по -вашему, самая значимая и почему?

Как мне кажется самая значимая деятельность мхитаристов это то, что они переводили разные записи чтобы армянский народ, который в это время забывал свой язык наконец вспомнил его. И самое главное это то, что они не просто все переводили на армянский, а правда пытались помочь вспомнить язык и постепенно учили их армянскому — писали грамматику на турецком и так постепенно учили.

-В чем вы видите связь между Мхитаром Себастаци и современными учениками нашей школы?

Наверно это то, что мхитаристы взвалили на свои плечи груз культуры целого народа, передали своим потомкам свои знания о нашей истории, о нашем языке, они помогли нам иметь хорошое будущее. Мне кажется можно сказать что ученики делают то же самое, но конечно немного в другом смысле. Наши ученики учатся, набирают знания и в будущем тоже поделятся ими со следующим поколением и надеюсь тоже обеспечат светлое будущее, как сделали мхитаристы.

Բերմուդյան եռանկյունին Ատլանտյան օվկիանոսի առասպելական հատվածն է, որը մոտավորապես սահմանափակված է Մայամիով, Բերմուդյան կղզիներով և Պուերտո Ռիկոյով: Այնտեղ տասնյակ նավեր և ինքնաթիռներ են անհետացել: Այս դժբախտ պատահարներից մի քանիսը շրջապատում են անբացատրելի հանգամանքներ, այդ թվում՝ մեկը, երբ ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի ռմբակոծիչների օդաչուները ապակողմնորոշվել են տարածքի վրայով թռչելիս. ինքնաթիռներն այդպես էլ չգտնվեցին: Մյուս նավակներն ու ինքնաթիռները, կարծես, անհետացել են տարածքից լավ եղանակին, նույնիսկ առանց վտանգի հաղորդագրությունների ռադիոհաղորդումների: Բայց թեև Բերմուդյան եռանկյունու վերաբերյալ բազմաթիվ երևակայական տեսություններ են առաջարկվել, դրանցից ոչ մեկը չի ապացուցում, որ այնտեղ առեղծվածային անհետացումներն ավելի հաճախ են տեղի ունենում, քան օվկիանոսի այլ լավ ճանապարհորդված հատվածներում: Իրականում մարդիկ ամեն օր նավարկում են տարածքում առանց միջադեպերի:

Բերմուդյան եռանկյունու լեգենդը

Տարածքը, որը կոչվում է Բերմուդյան եռանկյունի կամ Սատանայի եռանկյունի, ընդգրկում է մոտ 500,000 քառակուսի մղոն օվկիանոս Ֆլորիդայի հարավ-արևելյան ծայրից: Երբ Քրիստոֆեր Կոլումբոսը նավարկեց դեպի Նոր աշխարհ, նա հայտնեց, որ մի գիշեր կրակի մեծ բոց (հավանաբար երկնաքար) ընկավ ծովը, և որ մի քանի շաբաթ անց մի տարօրինակ լույս հայտնվեց հեռավորության վրա: Այնուամենայնիվ, անբացատրելի անհետացումների մասին հաղորդագրություններն իրականում հանրության ուշադրությունը գրավեցին մինչև 20-րդ դարը: Հատկապես մի ողբերգություն տեղի ունեցավ 1918 թվականի մարտին, երբ 542 ոտնաչափ երկարությամբ նավատորմի բեռնատար նավը, որում ավելի քան 300 մարդ էր և 10,000 տոննա մանգանի հանքաքար, խորտակվեց Բարբադոսի և Չեսապիքի ծովածոցի միջև։ Անձնակազմից երբեք SOS վթարի զանգ չեն ուղարկել, չնայած դրա համար նախատեսված սարքավորումներին, և լայնածավալ որոնումներով բեկորներ չեն հայտնաբերվել:
1941 թվականին կիկլոպների քույր նավերից երկուսը նույն ճանապարհով անհետացան առանց հետքի։

Ենթադրաբար, սկսեց ձևավորվել մի օրինաչափություն, երբ Բերմուդյան եռանկյունիով անցնող նավերը կա՛մ անհետանում էին, կա՛մ լքված հայտնաբերվում: Այնուհետև, 1945 թվականի դեկտեմբերին, նավատորմի հինգ ռմբակոծիչներ՝ 14 մարդ տեղափոխելով, թռան Ֆորտ Լոդերդեյլ, Ֆլորիդայի օդանավակայանից, որպեսզի փորձնական ռմբակոծություններ իրականացնեն մոտակա ծանծաղուտների վրա: Բայց երբ իր կողմնացույցները ակնհայտորեն անսարք էին, առաքելության ղեկավարը, որը հայտնի է որպես Թռիչք 19, լրջորեն մոլորվեց: Բոլոր հինգ ինքնաթիռներն էլ աննպատակ թռչում էին այնքան ժամանակ, մինչև վառելիքը սպառվեց և ստիպված եղան ցած նետվել ծովում: Նույն օրը անհետացել է նաև փրկարար ինքնաթիռը և նրա 13 հոգանոց անձնակազմը։

Բերմուդյան եռանկյունու տեսություններ և հակատեսություններ

Բերմուդյան եռանկյունում լրացուցիչ առեղծվածային պատահարներ էին տեղի ունեցել, երբ հեղինակ Վինսենթ Գադիսը հորինեց «Բերմուդյան եռանկյունի» արտահայտությունը 1964-ին ամսագրի հոդվածում: Պատահարների օրինակ է՝ երեք մարդատար ինքնաթիռներ, որոնք կործանվեցին՝ չնայած «ամեն ինչ լավ է» հաղորդագրություն ուղարկելուն: Չարլզ Բեռլիցը լեգենդն էլ ավելի ոգեշնչեց 1974 թվականին՝ լեգենդի մասին սենսացիոն բեսթսելլերով: Այդ ժամանակից ի վեր, պարանորմալ գրողներից շատերը եռանկյունու ենթադրյալ մահաբերության համար մեղադրել են ամեն ինչ՝ այլմոլորակայիններից, Ատլանտիսից և ծովային հրեշներից մինչև ժամանակի աղավաղումներ և հակադարձ ձգողականության դաշտեր, մինչդեռ ավելի գիտական մտածող տեսաբանները մատնանշել են մագնիսական անոմալիաները, ջրային հոսքերը կամ մեթանի գազի հսկայական ժայթքումները օվկիանոսի հատակում:

Սակայն, ամենայն հավանականությամբ, առեղծվածը լուծող մեկ տեսություն չկա։ Չնայած փոթորիկները, խութերը և Գոլֆստրիմը կարող են այնտեղ նավիգացիոն մարտահրավերներ առաջացնել, ծովային ապահովագրությունը Բերմուդյան եռանկյունին չի ճանաչում որպես հատկապես վտանգավոր վայր:

NEF Reading slide 39 Culture Shock ex-es c,d

1 — T
2 — T
3 — T
4 — F
5 — F
6 — T
7 — T
8 — T
9 — F
10 — T

1 — Step
2 — Pour
3 — Make
4 — Swallow
5 — Translate

Թեմատիկ հաևցեր.

• Ինչպե՞ս  են  դասակարգվում  նյութերն  ըստ  բաղադրության

Նյութերը լինում են պարզ և բարդ: Պարզ նյութերն են այն նյութերը, որոնք կազմված են միատեսակ քիմիական տարրի ատոմներից: Պարզ նյութերը դասակարգվում են մետաղներ և ոչ մետաղներ:
Բարդ նյութերն են այն նյութերը, որոնց կազմված են երկու կամ ավելի քիմիական տարրի ատոմներից: Բարդ նյութերը դասակարգվում են անօրգանական և օրգանական նյութերի:

• Ինչպե՞ս  են  դասակարգվում  նյութերն  ըստ  ծագումնաբանության

Նյութերը ըստ ծագունաբանության դասակարգվում են ՝ օրգանական և անօրգանական նյութերի:

• Անօրգանական  նյութերի  ինչպիսի՞ օրինակներ  գիտեք

Անօրգանական նյութերի օրինակներ ե ծծմբական թթուն (H2SO4), նատրիումի հիդրօքսիդը (NaOH), պղնձի քլորիդը (CuCl):

• Օրգանական  նյութերի  ինչպիսի՞  օրինակներ  գիտեք

Օրգանական նյութերի օրինակներն են սպիտակուցները, թթուները, ածխաջրերը, ճարպերը:

• Ո՞ր  նյութերն  են  ավելի  շատ, օրգանականը, թե՞ անօրգանականը, պատասխանը հիմնավորեք:

Ավելի շատ են օրգանական նյութերը, քան անօրգանականները։ Օրգանականը ՝ մոտ 30 մլն է, իսկ անօրգանականը ՝ 2,5 մլն։
1 պատճառն է՝ ածխածնի ատոմը յուրահատկությունը, քանի որ ածխածինը ամուր կովալենտային կապ է առաջացնում ածխածնի մյուս ատոմների հետ:
2 պատճառն է՝ իզոմերիա երևույթը, իզոմերներ
3 պատճառն է՝ հոմոլոգիա երևույթը, հոմոլոգներ

Առաջադրանքներ.  1). Հետևյալ նյութերից ընտրեք անօրգանական նյութերը և գրեք դրանց քիմիական բանձևերը. թթվածին, կերակրի աղ, շաքար, երկաթ, ջուր, քլոր, խմելու սոդա, գլյուկոզ, ծծմբական թթու, ազոտ, սպիտակուց, պղինձ, գինու սպիրտ, ածխաթթու գազ, շմոլ գազ, ճարպ:

Թթվածին (O), Կերակրի աղ (NaCl), Երկաթ (Fe), Ջուր (H₂O), Քլոր (Cl), Խմելու սոդա (NаНСО₃), Ծծմբական թթու (H₂SO₄),

2). Որոշեք  Ձեր  ընտրած  բարդ  անօրգանական  նյութերի  հարաբերական մոլեկուլային  զանգվածները M_r, որակական  և  քանակական բաղադրությունները՝ տարրերի  զանգվածային   հարաբերությունները, զանգվածային  և մոլային բաժինները:

Հաշվարկային֊  լաբորատոր  փորձեր` <<Անօրգանական շղթաներ>>

• Մետաղ-հիմնային օքսիդ-հիմք-աղ Mg→ MgO →Mg(OH)₂→  MgCl₂
• Քանի՞ գրամ աղ MgCl₂ կստացվի, եթե այրել ենք 4,8 գրամ մագնեզիում:
• Ոչ մետաղ→ թթվային օքսիդ→ թթու→ աղP→P₂O₅→H₃PO₄ →Na₃PO₄
• Քանի՞ գրամ աղ`Na₃PO₄ կստացվի, եթե այրել են 6,2 գրամ ֆոսֆոր:

Գրեք   անօրգանական  շղթաների  ռեակցիաների  հավասարումները, հավասարեցրեք  և  նշեք  ռեակցիայի  տեսակը: