Եվ, թե, կամ
Եվ՛ ես, և՛ ընկերուհիս պետք է խանութ գնանք:
Ասացին, որ ճամփորդության կարող է գնալ կա՛մ Աշոտը, կա՛մ Սուրենը:
Թե՛ Միլենան, թե՛ Անաստասիան ինձ մոտիկ են:
Եվ, ու
Ես գնում էի տուն, և շունը վազում էր հետևիցս:
Նա սիրում է կատուներին, ու ընկերուհին սիրում է շներին:
Համադաս նախադասություն
Էլենը գնաց խանութ և գնեց հաց, պանիր, կաթ:
Փողոցում նա գտավ հեռախոս, դրամապանակ և վերադարձրեց այդ ամենը տիրոջը:
Վարորդը տանում էր միայն Իջևան, Երևան, Սևան:
1.Грамматика урока: Прямая и косвенная речь
Работа по пособию “ Практическая грамматика”
Упр. 1-4, 7 ( сл. 8), 9 (сл.10)
Упражнение 1. Замените прямую речь косвенной.
А) 1. Я сказал Павлу: «У меня есть два билета в театр».
Я сказал Павлу, что у меня есть 2 билета в театр.
2. Он сказал мне: «Я уже видел этот спектакль».
Он сказал мне, что уже видел этот спектакль.
3. Анна написала своим родителям: «Я скоро приеду домой».
Анна написала своим родителям, что скоро приедет домой.
4. Родители ответили ей: «Мы давно ждѐм тебя».
Родители ответили ей, что давно её ждут.
5. Мой брат позвонил мне и сказал: «Вечером я буду у тебя».
Мой брат позвонил мне и сказал, что вечером будет у меня.
6. Миша написал отцу: «Я сдал все экзамены».
Миша написал отцу, что сдал все экзамены.
7. Я сказал сестре: «Ты должна посмотреть этот фильм».
Я сказал сестре, что она должна посмотреть этот фильм.
8. Она ответила мне: «Я уже смотрела его».
Она ответила мне, что уже смотрела его.
Б) 1. Андрей сказал нам: «Завтра у нас в клубе будет концерт».
Андрей сказал нам, что завтра у них в клубе будет концерт.
2. Друзья сказали ему: «Мы хотим пойти на этот концерт».
Друзья сказали ему, что они хотят пойти на этот концерт.
3. Он ответил нам: «В кассе уже нет билетов».
Он ответил нам, что в кассе уже нет билетов.
4. Мы сказали ему: «Ты должен помочь нам купить билеты».
Мы сказали ему, что он должен помочь нам купить билеты.
5. Мой товарищ сказал мне: «Я не видел этот фильм».
Мой товарищ сказал мне, что он не видел этот фильм.
6. Я сказал ему: «У меня есть лишний билет».
Я сказал ему, что у меня есть лишний билет.
7. Он сказал мне: «Мне нужно два билета».
Он сказал мне, что ему нужно два билета.
8. Преподаватель сказал студентам: «Завтра вы начнѐте читать новый рассказ».
Преподаватель сказал студентам, что завтра они начнут читать новый рассказ.
9. Студенты ответили: «У нас в книге нет этого рассказа».
Студенты ответили, что у них в книге нет этого рассказа.
10. Преподаватель сказал им: «Вы можете взять этот рассказ в библиотеке».
Преподаватель сказал им, что они могут взять этот рассказ в библиотеке.
Упражнение 2. Замените прямую речь косвенной.
1. Анна спросила меня: «Где находится книжный магазин?»
Анна спросила меня, знаю ли я где находится книжный магазин?
2. Я спросил продавца: «Сколько стоит эта книга?»
Я спросил продавца, знает сколько стоит эта книга?
3. Я спросил девушку: «Где вы живѐте?»
Я спросил девушку, где она живет.
4. Мария спросила нас: «Куда вы идѐте?»
Мария спросила нас, куда мы идем.
5. Михаил спросил меня: «Кому ты обещал дать книгу?»
Михаил спросил меня, кому я обещал дать книгу.
6. Мой друг спросил меня: «Почему ты не идѐшь с нами?»
Мой друг спросил меня, почему я не иду с ними.
7. Мать спросила сына: «Когда ты вернѐшься домой?»
Мать спросила сына, когда он вернеться домой.
8. Мы спросили нового студента: «Откуда ты приехал?»
Мы спросили нового студента, откуда он приехал.
9. Мальчик спросил меня: «Как вас зовут?»
Мальчик спросил меня, как меня зовут.
Упражнение 3. Замените прямую речь косвенной.
1. Нина спросила меня: «Ты читал сегодняшнюю газету?»
Нина спросила меня читал ли я сегодняшнюю газету.
2. Я спросил его: «Ты был сегодня на стадионе?»
Я спросил его был ли он сегодня на стадионе.
3. Мы спросили их: «Вы были на выставке?»
Мы спросили их были ли они на выставке.
4. Анна спросила меня: «Ты получаешь письма из дома?»
Анна спросила меня получаю ли я письма из дома.
5. Я спросил его: «Твоя сестра пойдѐт с нами в театр?»
Я спросил его пойдѐт ли его сестра с нами в театр.
6. Мы спросили преподавателя: «Завтра будет лекция по истории?»
Мы спросили преподавателя будет ли завтра лекция по истории.
7. Он спросил нас: «Вы понимаете то, что я говорю?»
Он спросил нас понимаем ли мы то, что он говорит.
8. Я спросил брата: «Ты будешь читать эту книгу?»
Я спросил брата будет ли он читать эту книгу.
Упражнение 4. Замените прямую речь косвенной.
1. Наш знакомый спросил нас: «Вы давно приехали сюда?»
Наш знакомый спросил нас давно ли мы приехали сюда.
2. Врач спросил меня: «Вы хорошо себя чувствуете?»
Врач спросил меня хорошо ли я себя чувствую.
3. Студенты спросили преподавателя: «Мы правильно решили задачи?»
Студенты спросили преподавателя правильно ли они решили задачи.
4. Анна спросила свою подругу: «Интересно было на вечере?»
Анна спросила свою подругу интересно ли ей было на вечере.
5. Я спросил своего друга: «Ты долго ждал меня?»
Я спросил своего друга долго ли он ждал меня.
6. Я спросил Карлоса: «Ты давно изучаешь русский язык?»
Я спросил Карлоса давно ли он изучает русский язык.
Упражнение 7. Вместо точек поставьте союзы что или чтобы.
l. Преподаватель сказал нам, чтобы мы прочитали эту книгу. Он сказал, что эта
книга очень интересная.
2. Врач сказал больному, что у него неопасная болезнь. Он сказал, чтобы больной принимал лекарство.
3. Отец написал мне, чтобы летом я приехал домой. Он написал, что они с мамой очень хотят видеть меня. Я написал родителям, что летом я обязательно приеду к ним.
4. Я сказал товарищу, что я куплю билет в кино. Товарищ сказал мне, чтобы я купил ему два билета.
5. Преподаватель сказал, что сегодня мы будем писать сочинение. Он сказал, чтобы мы писали внимательно.
6. Мой друг сказал мне, чтобы я посмотрел балет «Лебединое
озеро». Он сказал, что он смотрел этот балет в Большом театре.
Упражнение 9. Расскажите диалог, используя глаголы спросил, ответил, сказал. (Замените прямую речь косвенной).
1. Я спросил Виктора:
Я вчер был у врача. Врач спросил меня что у меня болело. Я ответил что у меня болит голова. Врач спросил какая была у меня температура утром. Я ответил, что не знаю. Врач сказал показать горло и спросил, болит ли оно. Я ответил, что не болит. Врач сказал принимать это лекарство и придти к нему через 2 дня.
Ուղեղի խորանիստ խթանումը Պարկինսոնի հիվանդության և մի շարք այլ շարժողական խանգարումների բուժումն է, որի ժամանակ գլխուղեղի խորքում իմպլանտացվում են էլեկտրոդներ, որոնք էլեկտրական հոսանք են փոխանցում ուղեղի որոշ հատվածներին: Էլեկտրոդները հոսանք են ստանում՝ նրանց լարերով ամրացված նեյրոխթանիչից: Այն տեղադրում են կրծքավանդակի մաշկի տակ անրակի շրջանում:
Էլեկտրոդների տեղադրումը կատարվում է ստերեոտակտիկ եղանակով, երբ գլխուղեղի եռաչաթ պատկերի վրա որոշվում են այն կոորդինատները, որտեղ գտնվում է համապատասխան կորիզը: Խթանվում են այն կորիզները, որոնց աշխատանքը խանգարված է Պարկինսոնի հիվանդության ժամանակ: Այդ խթանումը բերում է այդ կորիզների նեյրոնների գործունեության կարգավորման և հիվանդության ախտանիշների՝ դողի, դանդաղկոտության, մկանային կարկամության թեթևացման:
Չնայած նրան, որ այս վիրահատությունը չի կարող բուժել Պարկինսոնի հիվանդությունը, այն զգալիորեն բարձրացնում է պացիենտների կյանքի որակը և աշխատունակությունը:
Урок 2. Проект » Цветаевские чтения. Сквозь века»
8 октября 2022 года исполнится 130 лет со дня рождения Марины Цветаевой — русского поэта, прозаика, драматурга.
од проекта:
Марина Ивановна Цветаева внесла большой вклад в русскую поэзию. Ее творчество полностью отражает боль и страдания своего времени, поэтому в нем присутствует такое напряжение и надлом. Живя в тяжелые времена, она старалась не падать духом. Ее произведения проникнуты любовью, в них ее душа — страдающая, мятущаяся и крылатая. Свои самые сокровенные чувства и мысли она выражала в открытой и доверительной форме. Стихи М. Цветаевой любят и читают до сих пор, а саму поэтессу уважают, как одного из самых почитаемых лириков серебряного века.
Свой первый сборник стихов Марина Цветаева выпустила в 18 лет. Писать она начала гораздо раньше. Поэтесса прожила не долгую жизнь, но за этот короткий промежуток времени она встретила много препятствий. Носили они не только политический характер, личная жизнь поэтессы тоже сложилась не лучшим образом.
Марина Цветаева была очевидцем Первой Мировой войны и Гражданской войны, а также прошла две революции. Она перенесла гибель дочери, расставание с мужем и эмиграцию. Все эти преграды на ее пути не мешали ей писать. Даже в самые трудные для себя минуты жизни, поэтесса продолжала писать. Она считала поэзию своим призванием и находила в этом свое утешение.
Даже стихи ранней юности исполнены у нее смыслом и мастерством, которые легендарный романтик сумела сохранить и пронести через весь свой жизненный и творческий путь. И ранние сборники, и более поздние, и лирическая проза, эссе, посвященные известным писателям и поэтам, — предстают для читателей настоящими шедеврами без намека на возраст поэта.
Несмотря на все трудности и невзгоды, которые довелось пережить поэтессе, она никогда не оставляла писательской деятельности. И строчка ее стихотворения «Моим стихам, как драгоценным винам, настанет свой черед…» оказалась пророческой.
Проводим параллели тем и сюжетов ее творчества с современностью
Домашнее задание: почитать стихи М. Цветаевой. Одно выучить наизусть
Красною кистью…
Красною кистью
Рябина зажглась.
Падали листья,
Я родилась.
Спорили сотни
Колоколов.
День был субботний:
Иоанн Богослов.
Мне и доныне
Хочется грызть
Жаркой рябины
Горькую кисть.
Գրիպը սուր շնչառական վարակ է, որը պարբերաբար տարածվում է համաճարակների տեսքով, վիրուսի փոխանցման հիմնական եղանակը օդակաթիլային ճանապարհն է։ Գրիպի վիրուսն արդեն լավ ուսումնասիրված է և վաղուց ծանոթ է մեզ, բայց քանի որ այն արագ մուտացիայի է ենթարկվում, գրեթե ամեն տարի մենք կրկին հանդիպում ենք այս վարակի։
Թոքերի ծավալը օդի քանակն է, որն անցնում է շնչառական համակարգով մեկ շնչառական ցիկլի ընթացքում: Սա կարևոր պարամետր է, քանի որ դրանից է կախված ներքին օրգանների և հյուսվածքների հագեցվածությունը թթվածնով: Միջին հաշվով, չափահաս մարդը 16-ից 20 շունչ է վերցնում, մինչդեռ հասուն տղամարդու թոքերի միջին ծավալը հասնում է 6 լիտրի (միջինը 4-5 լիտր), կնոջ մոտ՝ 4 լիտրի։
Տղաների թոքերի ծավալն ավելի մեծ է, քանի որ տղաների քաշն ու հասակը ավելի մեծ է, քան աղջիկներինը, ինչը նշանակում է, որ թոքեր ներշնչվող օդի քանակն ավելի մեծ է, և թոքեր ներշնչվող օդի քանակն ավելի մեծ է, և դա հանգեցնում է մոլեկուլների էլ ավելի հաճախակի բռնման, որոնք ինհալացիայի ժամանակ եղել են այլ մարդկանց թոքերում:Սա նշանակում է, որ տղաները ավելի խոցելի են վիրուսային հիվանդությունների նկատմամբ։
Ենթադրենք, որ 1 սմ3 օդը հատակից 0,5 մ բարձրության վրա պարունակում է 88 միկրոբ։ 1 լիտր ներշնչված օդը պարունակում է 88 միլիոն մանրէ։ Ենթադրելով, որ միկրոբները հավասարաչափ բաշխված են ամբողջ սենյակում, ապա սենյակում գտնվող յուրաքանչյուր մարդ կստանա ավելի քան 3 միլիոն մանրէ: Իսկ դա նշանակում է, որ սենյակում կլինի գրիպով հիվանդ թեկուզ մեկ մարդ, սա կստեղծի այլ մարդկանց վարակվելու մեծ հավանականություն։
Գրիպի վիրուսի տարածման հավանականությունը նույն սենյակում գտնվող մարդկանց միջև կարելի է որոշել՝ ուսանողների կողմից արտաշնչված և ներշնչված օդում մոլեկուլների կոնցենտրացիան հաշվարկելով:
NEF Student’s Book Changing your life Reading It was just a holiday, but it changed my life slide 27 /read the text and write down all the unknown words/
Apes — կապիկներ
Trivial — Չնչին
Keeper — պահապան
Ill-treated — դաժան վերաբերմունք
Blazing — բոցավառվող
The tube — խողովակ
Առանց էլեկտրաէներգիայի ժամանակակից քաղաքակրթությունը չի կարող գոյություն ունենալ: Դա մեզ թանկ արժե. էլեկտրաէներգիա արտադրելու ուղիների մեծ մասն անուղղելի վնաս է հասցնում բնությանը: Բայց դա կարող է փոխվել, եթե օգտագործվեն այլընտրանքային ռեսուրսներ։
Էներգիայի ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա, թերեւս, ամենալուրջ խնդիրն է։ Ավանդական էներգետիկ օբյեկտների կողմից մթնոլորտ արտանետվող ջերմոցային գազերը ոչ միայն աղտոտում են մթնոլորտը և վնասում օզոնային շերտը: Նրանք փոխում են ծովի ջրի բաղադրությունն ու թթվայնությունը, դանդաղեցնում բույսերի աճը։
Էներգիայի այլընտրանքային աղբյուրները վերականգնվող էներգիայի ռեսուրսներն են, որոնք ստացվում են հիդրոէներգիայի, քամու, արևային էներգիայի, երկրաջերմային էներգիայի, կենսազանգվածի և մակընթացային էներգիայի օգտագործմամբ: Ի տարբերություն հանածո վառելիքի, ինչպիսիք են նավթը, բնական գազը, ածուխը և ուրանի հանքաքարը, էներգիայի այս աղբյուրները չեն սպառվում, ինչի պատճառով էլ դրանք կոչվում են վերականգնվող:
1. Արևային էներգիա
Արևը Երկրի վրա էներգիայի հիմնական աղբյուրն է, քանի որ ամեն տարի մեր մոլորակին հարվածում է մոտ 173 PW (կամ 173 միլիոն ԳՎտ) արևային էներգիա, ինչը ավելի քան 10 հազար անգամ գերազանցում է համաշխարհային էներգիայի կարիքները: Տանիքում կամ բաց տարածքներում ֆոտոգալվանային մոդուլները արևի լույսը վերածում են էլեկտրական էներգիայի՝ օգտագործելով կիսահաղորդիչներ՝ հիմնականում սիլիցիում: Արևային կոլեկտորները ջերմություն են արտադրում ջեռուցման և տաք ջրի արտադրության, ինչպես նաև օդորակման համար:
Արևային մարտկոցները կարող են էներգիա առաջացնել ամպամած եղանակին և նույնիսկ ձյան տեղումներին: Առավելագույն արդյունավետության համար դրանք պետք է տեղադրվեն որոշակի անկյան տակ՝ որքան հեռու է հասարակածից, այնքան մեծ կլինի վահանակների տեղադրման անկյունը:
2. Քամու էներգիա
Քամին որպես շարժիչ ուժ օգտագործելը երկար ավանդույթ է: Հողմաղացներն օգտագործվում էին ալյուր աղալու, սղոցելու համար և որպես պոմպակայան կամ ջրամբար։ Ժամանակակից հողմատուրբինները էլեկտրաէներգիա են արտադրում քամու էներգիայից: Նախ՝ նրանք քամու կինետիկ էներգիան վերածում են ռոտորի մեխանիկական էներգիայի, իսկ հետո՝ էլեկտրական էներգիայի։
Քամու էներգիան վերականգնվող էներգիայի ամենաարագ զարգացող տեխնոլոգիաներից մեկն է: Վերջին երկու տասնամյակների ընթացքում ցամաքային և ծովային հողմային էներգիայի արտադրության համաշխարհային հզորությունը աճել է գրեթե 75 անգամ՝ 1997 թվականի 7,5 ԳՎտ-ից մինչև 2018 թվականը մոտ 564 ԳՎտ:
3. Ջրի էներգիա
Նույնիսկ Հին Եգիպտոսում և Հռոմեական կայսրությունում ջրի էներգիան օգտագործվում էր աշխատանքային մեքենաները, այդ թվում՝ ջրաղացները վարելու համար։ Միջնադարում Եվրոպայում ջրաղացներն օգտագործվում էին սղոցարաններում և ցելյուլոզայի և թղթի գործարաններում: 19-րդ դարի վերջից ջրի էներգիան ակտիվորեն օգտագործվում է էլեկտրաէներգիա արտադրելու համար։
4. Երկրաջերմային էներգիա
Երկրաջերմային էներգիան օգտագործում է երկրի ջերմությունը՝ էլեկտրաէներգիա արտադրելու համար։ Ընդերքի ջերմաստիճանը թույլ է տալիս տաքացնել Երկրի վերին շերտերը և ստորգետնյա ջրամբարները։ Նրանք արդյունահանում են հողի երկրաջերմային էներգիան փոքր հորերի օգնությամբ, դա մեծ ներդրումներ չի պահանջում։ Այն հատկապես արդյունավետ է այն շրջաններում, որտեղ տաք աղբյուրները գտնվում են երկրի ընդերքի մակերեսին մոտ:
5. Մակընթացության և հոսքի էներգիա
Մակընթացությունները և ալիքները էներգիա ստանալու ևս մեկ միջոց են: Նրանք ստիպում են պտտել գեներատորը, որը պատասխանատու է էլեկտրաէներգիա արտադրելու համար։ Այսպիսով, էլեկտրաէներգիա արտադրելու համար ալիքային էլեկտրակայանները օգտագործում են հիդրոդինամիկական էներգիա, այսինքն՝ էներգիա, ճնշման անկում և ծովային ալիքների ջերմաստիճանի տարբերություն։ Այս ոլորտում հետազոտությունները դեռ շարունակվում են, սակայն փորձագետներն արդեն հաշվարկել են, որ միայն Եվրոպայի ափերը կարող են տարեկան արտադրել ավելի քան 280 ՏՎտժ էներգիա, ինչը Գերմանիայի էներգիայի սպառման կեսն է։
Նման շատ ավելի այլընտրանքային ռեսուրսներ կան:
Ինչպե՞ս կարող եք աստիճանաբար անցնել այլընտրանքի
Սպառման ներկա մակարդակում նավթի ու գազի ապացուցված պաշարները մարդկությանը կբավականացնեն 40-45 տարի։ Այս կարճ ժամանակահատվածում մենք պետք է սովորենք անել առանց ավանդական վառելիքի: Սա հատկապես վերաբերում է այն երկրներին, որոնք չունեն սեփական ածխաջրածնային պաշարներ:
Սովորողի ուսումնառության արդյունքների գնահատումը
Գործնական աշխատանք․ հենվելով սեփական փորձի վրա պատասխանեք հարցերին․
Սովորողները գնահատվում են ամեն ամիս, կիսամյակ:
Սովորողը գնահատվում է ուսուցիչների կողմից:
Դպրոցում գնահատում են գիտելիքը, ունակությունները, կատարած աշխատանքները՝ ինչպես լրացուցիչ, այնպես էլ սովորական: Գնահատում են նաև դասի ժամանակ սովորողի ակտիվությունը:
Ուսուցիչները գնահատում են ստուգելով բլոգները, այնտեղ կատարած աշխատանքները: Նաև իհարկե հաշվի են առնում դովորողի պատրաստությունը դասին և այլն:
Պատասխանեք «Ինչո՞ւ գնահատել» հարցին:
Գնահատել պետք է, որպեսզի սովորողը տեսնի իր սխալները, նաև ձգտի ավելիին:
https://www.mskh.am/am/44761 -գնահատումը Մխիթար Սեբաստացի կրթահամալիրում
Փորձեք մեկնաբանել «գնահատումը, որպես սովորողի խրախուսման և շարունակական զարգացումն ապահովող միջոց» արտահայտությունը։
Գնահատականը ավահովում է սովորողի զարգացումը նրանով, որ մոտիվացնում է ավելի լավ սովորել, այսինքն նաև զարգանալ և ավելի լավ գնահատական ստանալ:
Փորձեք ձևակերպել գնահատման գործընթացի գործառույթներ։
Փորձեք ձևակերպել գնահատման գործընթացի սկզբունքներ։
«13. Չափորոշչով սահմանվում են հանրակրթության հիմնական ծրագրերի բովանդակության հետևյալ բաղադրիչները՝
1) գիտելիք.
2) հմտություն.
3) դիրքորոշում.
4) արժեքային բաղադրիչ:» Հանրակրթության պետական չափորոշիչ, բաժին VI
Այս բաղադրիչներից ո՞րը ի՞նչ ձևով կգնահատեք։ Բերեք օրինակներ։
Writing. Choose one topic and write an essay
Money makes the world go round.
All I want is enough money to enjoy life
Can money buy happiness or not?
Opinion on the importance of money
Money as a form of motivation
Why money is important?
Can money buy happiness or not?
Nowadays money is very important. It can change everything in our lives, and also can bring you some kind of happiness. For example, imagine if your parents or someone close had problems with money, but needed it a lot, so you decide to help them and give some money. You will bring so much joy and happiness in that person’s life, and that brings happiness to you, too. Or another example is when you were working a lot to earn some money to have your dream life, isn’t it happiness? I think it is. But there is also a bad thing in money. If you’re addicted to it, you can’t see other things in life expect of money. That’s really very bad. Also you can loose everything because of it.
So I think that money can buy happiness, but not always.
Նանե Խաչատրյան 