Հողաթափիկ Ինֆուզորիա

Փետրվարի 8-14

Հողաթափիկ ինֆուզորիայի կառուցվածքը և սեռական բազմացումը

Following A Dream, page 44
Read the text, answer the questions
Teenagers Earning Money, page 45

Ընտրում ենք Հովհաննես Թումանյանի պոեմներից կամ բալլադներից մեկն ու պատրաստում տեսանյութ կամ ձայնագրություն:

• Պոեմները
• Բալլադները

Урок

Переведите четверостишия на русский язык

Ծով է իմ վիշտն, անափ ու խոր,
Լիքն ակունքով հազարավոր.
Իմ զայրույթը լիքն է սիրով,
Իմ գիշերը` լիքն աստղերով։

Моя печаль подобна морю, глубокому,

Полная тысячами источниками.

Мой гнев полон любви,

Моя ночь полна звезд.

Կյանքից հարբած անցավոր,
Ահա դարձյալ անցավ օր,
Դու վազում ես դեպի մահ —
Մահը բռնում հանցավոր։

Мимолетное опьянение жизнью,
Вот и снова день прошёл,
Бежишь насмерть —
Смерть-преступник поймал.

Հին աշխարհքը ամեն օր
Հազար մարդ է մտնում նոր,
Հազար տարվան փորձն ու գործ
Ըսկսում է ամեն օր։

Старый мир каждый день
Тысячи новых человек входят,
Тысячелетний опыт и работа
Начинается каждый день.

Ո՜վ իմանա՝ ո՛ւր ընկանք՛

Քանի՛ օրվա հյուր ընկանք,

Սերն ու սիրտն էլ երբ չկա՝

Կրա՜կ ընկանք, զո՜ւր ընկանք։

Кто знает, куда мы упали,
Сколько дней мы были гостями
Когда нет любви и нет сердца
В огонь упали, упали напрасно.

Ինչքա՜ն ցավ եմ տեսել ես,
Նենգ ու դավ եմ տեսել ես,
Տարել, ներել ու սիրել,-
Վատը` լավ եմ տեսել ես։

Сколько боли видел я,

Предательство и зависть видел я,

Взял, простил и любил,-

Плохое хорошим видел я.

Գործնական աշխատանք`ծանոթացում պարզ և բարդ նյութերի հետ
.Գործնական  աշխատանք  .Ծանոթացում  պարզ  և բարդ  նյութերի  հետ, մետաղների և ոչ մետաղների մոդելների  հավաքում:
Ներքոբերյալ  նյութերը `H₂, HCl, O₂, H₂O, N₂, Na,  NH₃, CH₄, P₄, S₈, NaCl, Fe, H₂SO₄    դասակարգեք  պարզ  և  բարդի, անվանեք  և  լրացրեք  աղյուսակԱղյուսակ.

Սովորել էջ 47-50 վարժ.էջ 57

Տնային հարցեր և վարժություններ

1. Բացատրե՛ք «ատոմ» բառի իմաստը և տվե՛ք նրա սահմանումը:

Դեռևս 2500 տարի առաջ բացահայտվել է, որ նյութերը կազմված են հավերժ շարժման մեջ գտնվող մասնիկներից: Այդ մասնիկներն անվանեցին ատոմներ: Ատոմ բառը հունարենից թարգմանաբար նշանակում է անբաժանելի: Ժամանակակից ֆիզիկոսները ապցուցել են, որ ատոմը չնայած անտեսանելի լինելուն՝ գոյություն ունի: Ատոմները նյութի փոքրագույն,
քիմիապես անբաժանելի մասնիկներն են և էլեկտրաչեզոք են:

2. Պատկերացրե՛ք, որ ձեր ձեռքին կախարդական փայտիկ է, և դուք փոխարկում եք

ա) քարը` ավազի, բ) թթվածինը` օզոնի, գ) սառույցը` գոլորշու: Ո՞ր դեպքում եք դուք քիմիական փոխարկում կատարել:

բ) թթվածինը` օզոնի

3. Հետևյալ նյութերից որո՞նք են պարզ` ջուր, օզոն, պղինձ, թթվածին, ազոտ:

Օզոն, պղինձ, թթվածին, ազոտ

4. Լրացրե՛ք բաց թողած բառը. «Քիմիական տարրը միատեսակ հատկություններով օժված ատոմների որոշակի տեսակ է»:

5. Ո՞ր պնդումն է վերաբերում

1. պարզ նյութին, 2. բարդ նյութին.

ա) ջուրը կազմված է ջրածնի և թթվածնի ատոմներից,

բ) մեխը պատրաստված է երկաթից,

գ) ածխաթթու գազը կազմված է ածխածնի և թթվածնի ատոմներից,

դ) մատիտի գրաֆիտը կազմված է ածխածնի ատոմներից,

ե) շաքարը կազմված է ածխածնի, թթվածնի և ջրածնի ատոմներից:

Պարզ նյութեր-բ, դ

Բարդ նյութեր-ա, գ, ե

Տնային`սովորել`էջ 52-56.վարժ.էջ 57

1. Ո՞ր քիմիական տարրերն են ստացել իրենց անվանումները ըստ աշխարհամասերի:

Eu-Եվրոպիում

Am-Ամերիցում

2. Թվարկեք այն տարրերը, որոնք իրենց անվանումները ստացել են ըստ երկրների անվամբ:

Արգենտում, Ֆրանսիում, Ինդիում, Գերմանիում, Գալիում, Պոլոնիում, Ռութենիում, Սկանդիում

3. Ո՞ր տարրերի անվանումների մեջ են մտնում գետերի անուներ:

V – Վանադիում

4. Գտեք այն քիմիական տարրի անվանումը,որի մեջ ,եթե փոխեք առաջին տառը , ապա կստանաք նեղուցի անունը , որը գտնվում է Եվրոպայի և Ասիայի միջև:

Ֆոսֆոր (P)

5. Ո՞ր քիմիական տարրի անվանումի մեջ է մտնում Թուրքիայի մեջ գտնվող լճի անունը:

Վանադիում
Գրեք այն տարրերի նշանները, տարածվածությունը և կիրառումը:

Ատոմա-մոլեկուլային տեսության ստեղծման պատմությունը նյութերը
Նպատակը`

• ուսումնասիրել տեսության ստեղծման պատմությունը
• ,,Ատոմ,, ,,մոլեկուլ.. տերմինների նշանակությունը
• Ատոմա-մոլեկուլային տեսության նշանակությունը քիմիական երևույթների բացատրման համար 
• ուսումնասիրել այն գիտնականների կյանքը և գործունեությունը,որոնք ստեղծել են այս տեսությունը                                                                                                                       Ընթացքը
• սովորողները պատրաստում և ներկայցում են նյութերը կայքում և բլոգներում:
• ընթացքը մեկ ամիս

1800-ական թվականների սկզբին  Ջոն Դալթոնը ատոմի գաղափարի միջոցով է բացատրել այն, որ տարրերը միշտ փոխազդում են փոքր ամբողջ թվերի հարաբերությամբ։՚ Օրինակ՝ գոյություն ունի երկու անագի օքսիդ. մեկը՝ 88.1% անագ, 11.9% թթվածին, երկրորդը՝ 78.7% անագ, 21.3% թթվածին: Սա նշանակում է, որ 100 գրամ անագը միայն կարող է միանալ 13.5 կամ 27 գրամ թթվածնի հետ։ 13.5-ը և 27-ը կազմում եմ 1:2 հարաբերություն: «Մոլեկուլ» բառը առաջացել է  լատիներեն “moles” բառից, որը նշանակում է չափազանց փոքր զանգված: «Ատոմ» բառը թարգմանվում է հունարենից անբաժանելի։ Ջոն Դալթոն ( 6 սեպտեմբերի 1766. Իգլսֆիլդ, Անգլիա — 27, 1844, Մանչեսթեր), քիմիկոս և ֆիզիկոս։ Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամ (1822 թ.)։
Ուսումնասիրել է գազերի խառնուրդների հատկությունները, հայտնաբերել գազերի պարցիալ ճնշումների օրենքը (1801 թ.) և գազերի լուծելիության կախումը պարցիալ ճնշումից (1803 թ.)։