• Տիարի բազմամյա օրագրության օրինակի ուսումնասիրում,
• Գրերից մեկի ձայնագրում կամ տեսագրում (ամբողջական կամ որևէ հատված)

Հիշեցնում եմ հայտնի Կառլսոնի՝ տանիքում ապրող մեր ընկերոջ պահանջն անդադար՝ հանգիստ, միայն հանգիստ․․․ Երբ աջից-ձախից, մի ականջից մտնում, մյուսից դուրս են գալիս հայտարարություններ, սպասված-չսպասված, հուսադրող-անհանգստացնող, ազդեցիկ ու ոչ այնքան, իշխանական, քաղաքացիական-քաղաքական բոլոր մակարդակներում՝ անհատական-խմբային-հավաքական, կառավարման մարմինների․․․ Ու բոլորն անձնուրաց, անկեղծ, ժողովրդի համար, ժողովրդի անունից, հանուն արդարության ու վասն հայրենյաց․․․

Հանգի՜ստ, միայն հանգիստ․․․

Ընտրում ենք Հովհաննես Թումանյանի պոեմներից կամ բալլադներից մեկն ու պատրաստում տեսանյութ կամ ձայնագրություն:

• Պոեմները
• Բալլադները

Լոռվա բարբառ

Երբ 1919 թ.-ին Լոռեցիների հայրենակցական միությունը Հովհաննես Թումանյանին հրավիրել էր նրա 50-ամյա հոբելյանը նշելու, բանաստեղծը կատակում է. «Գնում եմ լոռեցիների քեֆին, շաշերը հավաքվել են»։ Դուստրը՝ 12-ամյա Թամարը, արձագանքում է. «Դու ամենամեծ լոռեցին ես, ուրեմն դու ամենամեծ շաշն ես»:
Լոռեցիները շատ հումորասեր են: Թումանյանը մեզ վառ օրինակ:  Լոռեցիների մասին ասում են, որ միամիտ են, բայց ընդհանուր առմամբ հումորներում առկա ծիծաղի գլխավոր շարժառիթը լոռեցիների ոչ այնքան միամտությունն է, որքան ավելորդ հարցասիրությունը: Լոռեցին տեղի-անտեղի հարց է տալիս: Լավագույն վկայությունը ամենահայտնի անեկդոտն է.

-Անձրև ա գալիս:
-Դռաաա՞նը:

Լոռեցիները չեն սիրում հարցին այո կամ ոչ պատասխանել: Նրանք սովորաբար հարցին հարցով են պատասխանում: Եթե դուք լոռեցուն հարցնեք, օրինակ, արդյոք սոված է նա, չեք լսի այո կամ ոչ պատասխան: Այլ կլսեք նմանատիպ պատասխաններ.

1.- Խի՞:
2.-Բա կո՞ւշտ եմ:
3.-Սոված եմ, բա ի՞նչ եմ:
4. -Բա հո սովա՞ծ չեմ:
5. -Ես ի՞նչ գիդեմ:

ԱՅԺՄ ԿԱՐԴԱ ԱՆԵԿԴՈՏՆԻ ԼՈՌԵՑԱՆՑ ՄԱՍԻՆ

Երկու լոռեցի գնացքով գնում են, մեկ էլ կողքի կուպեից բանան են հյուրասիրում, սրանք բանան կերած չեն լինում: Սրանցից մեկն ասում ա.
— Բի մին ես կծեմ, թե ինձ բան չեղավ, դուն էլ կուտես:
Սա հենց կծում ա բանանը, գնացքը մտնում ա թունել: Էն մյուսը հարցնում ա.
— Հըըը՞, ո՞նց ա:
Նա էլ.
— Ապո, ուտես ոչ, հենց կծեցի, աչքերս քոռացան:

***

Էս մի կիրովականցի մարդ Երևանում ա լինում, երթևեկություն, շարժում, մլորած ա մնում, մեկ էլ մեկը մոտենում ա, թե՝
-Հայրիկ ջան, չէի՞ք ասի՝ ո՞նց կարող ենք Oպերա գնալ:
-Տղա ջան, որ ինձ հարգեցիր ու հարցրեցիր, հլե ոնց ուզում ես, գնա:

***

-Այ հեր, հլա տնայինս մին նայի, իքսը կարըմ չեմ քթնեմ:
-Ա, դրան մեր վախտովն էլ էին ման գալի, հլա քթա՞ն ոչ:

***
— Վազգեն, ինչո՞ւ չես ժամանակին տուն գալիս:
— Ի՞նչ է պատահել, որ…
— Շուտ արի, որ պարապ չմնամ, զրից անենք:
— Այ կնիկ, քո զրիցն էլ կռի՞վն ա…

***
— Էդ ընչի՞ եք իրար միս ուտում:
— Ինձ ասեց` հո շա՞շ չես:
— Այ տա, էդքան հասարակ հարցին չես կարըմ ասես` հա կամ չէ…

***
— Մտածիր, նոր խոսիր, էլի ըլանի-ըլանի խոսում ես:
— Այ տա, որ առանց մտածելու կարըմ եմ խոսեմ, էլ ընչի՞ չրչարվեմ` անտեղի մտածեմ:

***
Լոռեցուն ասում են.
-Էն հեռու անտառը տեսնըմ ես:
Լոռեցին պատասխանում է.
-Չէ ծառերը խանգարում են:

Լրացուցիչ կրթություն
Առանձնացրու քեզ համար հետաքրքիր մի քանի բառ Լոռվա բարբառից և գրիր այդ բառերի գրական տարբերակները: Օրինակ՝ բիձա՝ հորեղբայր, զրից՝ զրույց…

Գդոլակ-կարճ

Իշատռտռուկ-վայրի բանջար

Անչոբան-առանց հովվի

Ըթե-այդպես

Թագավերք-իջնելը (հարսանիքի երկրորդ օրը)

Գադիկ-լեռնանցք

Ծիմոն-ծառի խեժ

Թիլ-թիլ-բարձրահասակ ու նուրբ

Ալատուտուզ-ծայրը կարմիր

Խելեխել-օրորուն

Օգտակար հղում՝
Լոռվա բարբառային բառեր

1. «Խելոքն ու հիմարը» /հեքիաթ/
Հարցեր՝
1. Ի՞նչ սովորեցի հեքիաթից:

Հասկացա, որ մի բան անելուց առաջ օպետք է մի լավ մտածել։
2. Ի՞նչ խորհուրդ կտայի «խելոք» եղբորը:

Խորհուրդ կտայի փողերը, որոնք իրեն պետք չեն տալ աղքատներին, այդ թվում նաև հիմար եղբորը։
3. Ի՞նչ խորհուրդ կտայի «հիմար» եղբորը:

Խորհուրդ կտայի լավ մտածել մինչև ինչ-որ բան անելը
4. Մտածի՛ր նոր վերնագիր ստեղծագործության համար:

“Մոզի ծախիր, աղքատացիր”

Կարդալ Հովհաննես Թումանյանի մասին հուշեր, հետաքրքիր տվյալներ, կազմել 10 հարցից բաղկացած հարցազրույց՝ պատասխանները գրելով առաջին դեմքով:

-Բարև ձեզ պարոն Թումանյան։ Այսօր ձեզ կտանք տասը հարց։ Առաջինը՝ ինչպիսի՞ն էր ձեր մայրը։

-Իմ մայրիկը եղել էր բարձրահասակ և գեղեցիկ կին։ Անունը Սոնա էր։ Հիշում եմ, որ նա շատ էր երեխաների հետ զրուցում, հեքիաթներ, լեգենդներ, բալադներ և առակներ պատմել։

-Երկրորդ հարց՝ ինչու՞ են ձեր անունը Հովհաննես դրել։

-Որովհետև փետրվարի 15-ին մկրտվել եմ և ստացել եմ իմ պապի անունը՝ Հովհաննես։ Այս անունն էր կրում նաև իմ մորական կողմի պապը։

-Երրորդ հարց՝ քանի՞ տարեկանում եք գրել ձեր առաջին բանաստեղծությունը։

-Գրել եմ տասներկու տարեկանում։

-Չորրորդ հարց՝ քանի՞ երեխա ունեք։

-Ունեմ տասը երեխա։ Չորս տղա և վեց աղջիկ։ Նրանք են Թամար Թումանյանը, Մուշեղ Թումանյանը, Աշխեն Թումանյանը, Սեդա Թումանյանը, Արտավազդ Թումանյանը, Նվարդ Թումանյանը, Համլիկ Թումանյանը, Արեգ Թումանյանը, Անուշ Թումանյանը և Արփենիկ Թումանյանը։

-Հինգերրորդ հարց՝ ձեր մանկությունը ինչպե՞ս է անցել։

-Մանկության ժամանակ իմ ընտանիքը աղքատ է եղել և հենց դա է եղել Ներսիսյան դպրոցից հեռանալու պատճառը։ Ընտանիքի եկամտի աղբյուրների նվազման հետ, աճել են պարտքերը։ Հորս իր ամբողջ կյանքը ապրել է պարտքերով։ Չնայած իմ հայրական և մայրական կողմի պապերը սոցիալական տարբեր խավերի են պատկանել, սակայն իմ մանկության տարիներին այդ տարբերությունը չի եղել։

-Վերցերորդ հարց՝ ո՞վ է եղել ձեր առաջին սերը։

-Տիգրան Տեր-Դավթյանի դպրոցում սովորելու տարիներին մտերմացա Տեր-Դավթյանի ընտանիքի հետ և սիրահարվեցի տեսչի աղջիկներից մեկին՝ Վերգինեին։ Այդ ժամանակ գրեցի «Հոգուս հատոր» բանաստեղծությունը։

-Յոթերորդ հարց՝ ի՞նչպես է ծագել Դսեղ գյուղի անունը։

-Իմ գյուղի անունը ծագել է “Դուրս տեղ” բառից:

-Ութերորդ հարց՝ քանի՞ քույր, եղբայր եք ունեցել և ովքե՞ր են նրանք։

-Ունեմ երեք քույր և չորս եղբայր։ Իմ քույրերի անուններն են Օսան, Իսկուհի և Աստղիկ են, իսկ եղբայրներիս անուններն են՝ Ռոստոմ, Վահան, Արշավիր և Արտաշես:

-Իններորդ հարց՝ ինչպե՞ս եք ընտրել ձեր երեխաների անունները։

-Ես իմ զավակների անունները հատուկ խնամքով եմ ընտրել: Օրինակ՝ Արեգ որդուս անունը դրել է Ղազարոս Աղայանը: Նորածին աղջկաս Սեդա անունը գտնելու համար պատմական գրքեր եմ նայել, և 19-րդ դարի իշխանուհու անուն եմ դրել: Երեխաներիս անուններից երեքը Րաֆֆու «Սամվելից» է առնված` Մուշեղ, Աշխեն, Նվարդ: Մյուս տղաներիս անունները` Արտավազդ և Համլիկ, ես իմ դրամաներից եմ վերցրել:

-Եվ վերջին տասերորդ հարցը՝ ինչպիսի՞ աշխատանքներ եք ունեցել։

-Աշխատել եմ Թիֆլիսի հայոց կոնսիստորիայում, Հայոց հրատարակչական ըկերությունում, Հայ գրողների կովկասյան ընկերությունում և Հայ արվեստի տանը։

-Շատ շնորհակալ եմ պարոն Թումանյան։ Շատ հետաքրքիր հարցազրույց էր։ Դե այսքանը երևի։ Ցտեսություն։

-Շատ հետաքրքիր հարցազրույց էր։ Հաջողություն։

1. Կարդում ենք տեքստը և կետադրում:
   • Ձմեռն իր հետ բերեց ինձ համար երեք կախարդական երազանքներ Առաջին երազանքս գուցե անհնարին է Այն է որ մեծ աշխարհը ձյան մաքրությունն ունենա մարդիկ ջերմացնեն միմյանց խնդիրները չլուծեն ստով մութ ու դաժան ճանապարհներով Երկրորդ երազանքս ավելի գեղեցիկ է Ուզում եմ որ վերանա աշխարհի ցավ ու տանջանք բերող ամեն հիվանդություն դիմակներն այլևս չքողարկեն մարդկային սիրուն ժպիտները ոչ մի պատճառ էլ չհեռացնի սրտերը Երրորդ երազանքը ես արդեն հազար անգամ պահել եմ բայց նորից կպահեմ Այս երազանքը իմ կյանքի օրերին եմ ես նվիրում Թող լուսավոր լինեն ապրածս օրերը թող լի լինեն ընկերներիս աշխարհը պարուրող ջերմությամբ Ընկերն է այն էակը որ դժվար պահին միշտ կհասնի քեզ կօգնի Այսքանն եմ ուզում

Ձմեռն իր հետ բերեց ինձ համար երեք կախարդական երազանքներ: Առաջին երազանքս գուցե անհնարին է: Այն է, որ մեծ աշխարհը ձյան մաքրությունն ունենա, մարդիկ ջերմացնեն միմյանց, խնդիրները չլուծեն ստով, մութ ու դաժան ճանապարհներով: Երկրորդ երազանքս ավելի գեղեցիկ է: Ուզում եմ որ վերանա աշխարհի ցավ ու տանջանք բերող ամեն հիվանդություն, դիմակներն այլևս չքողարկեն մարդկային սիրուն ժպիտները, ոչ մի պատճառ էլ չհեռացնի սրտերը: Երրորդ երազանքը ես արդեն հազար անգամ պահել եմ, բայց նորից կպահեմ: Այս երազանքը իմ կյանքի օրերին եմ ես նվիրում: Թող լուսավոր լինեն ապրածս օրերը, թող լի լինեն ընկերներիս աշխարհը պարուրող ջերմությամբ: Ընկերն է այն էակը, որ դժվար պահին միշտ կհասնի, քեզ կօգնի: Այսքանն եմ ուզում:

2. Տեքստից հանում ենք գոյականները, ածականները, թվականները, դերանունները և հերթով բնութագրում, օրինակ՝

սարին-գոյական՝ հասարակ, իրանիշ, անշունչ, նյութական, եզակի թիվ, տրական հոլով, ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, կազմությամբ՝ պարզ

գեղեցկագույն-ածական՝ որակական, գերադրական աստիճան, կազմությամբ՝ ածանցավոր

քսանական-թվական՝ բաշխական, կազմությամբ՝ ածանցավոր

իրեն-դերանուն՝ անձնական, երրորդ շարքի, եզակի թիվ, հայցական հոլով

ԳՈՅԱԿԱՆ

Զմեռը-հասարակ, իրանիշ, անշունչ, նյութական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, կազմությամբ՝ պարզ

երազանքներ-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, հոգնակի թիվ, հայցական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, անորոշ առում

երազանքս-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում

աշխարհը-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

ձյան-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, եզակի թիվ, սեռական հոլով, -ա ներքին հոլովման, անորոշ առում, պարզ

մաքրությունն-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ա ներքին հոլովման, որոշյալ առում, ածանցավոր

մարդիկ-անձնանիշ, շնչավոր, հասարակ, նյութական, հոգնակի թիվ, ուղղական հոլով, -ու արտաքին հոլովման, անորոշ առում

խնդիրները-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, հոգնակի թիվ, հայցական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում

ստով-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, գործիական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, առում չունի, պարզ

ճանապարհներով-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, հոգնակի թիվ, գործիական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, առում չունի

աշխարհի-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, եզակի թիվ, սեռական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, առում չունի, պարզ

ցավ-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլով, անորոշ առում, պարզ

տանջանք-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, անորոշ առում

հիվանդություն-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ա ներքին հոլովման, անորոշ առում, ածանցավոր

դիմակներն-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, հոգնակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում

ժպիտները-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, հոգնակի թիվ, հայցական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում

պատճառ-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, անորոշ առում

սրտերը-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, հոգնակի թիվ, հայցական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

երազանքը-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում

կյանքի-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, սեռական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, առում չունի, պարզ

օրերին-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, հոգնակի թիվ, տրական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, անորոշ առում, պարզ

օրերը-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, հոգնակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

ընկերներիս-անձնանիշ, շնչավոր, հասարակ, նյութական, հոգնակի թիվ, սեռական հոլով, -ոջ արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

աշխարհը-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, նյութական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

ջերմությամբ-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, գործիական հոլով, -ա ներքին հոլովման, անորոշ առում, ածանցավոր

ընկերն-անձնանիշ, շնչավոր, հասարակ, նյութական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ոջ արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

էակը-իրանիշ, շնչավոր, հասարակ, նյութական, եզակի թիվ, ուղղական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

պահին-իրանիշ, անշունչ, հասարակ, վերացական, եզակի թիվ, տրական հոլով, -ի արտաքին հոլովման, որոշյալ առում, պարզ

ԱԾԱԿԱՆ

կախարդական-հարաբերական, աստիճան չունի, ածանցավոր

անհնարին-որակական, դրական, ածանցավոր

մեծ-որակական, դրական, պարզ

մութ-որակական, դրական, պարզ

դաժան-որակական, դրական, պարզ

ավելի գեղեցիկ-որակական, բաղդատական, պարզ

մարդկային-հարաբերական, աստիճան չունի, ածանցավոր

սիրուն-որակական, դրական, պարզ

նորից-որակական, աստիճան չունի, պարզ

լուսավոր-հարաբերական, աստիճան չունի, ածանցավոր

ապրածս-որակական, աստիճան չունի, պարզ

լի-որակական, դրական, պարզ

դժվար-որակական, դրական, պարզ

միշտ-որակական, աստիճան չունի, պարզ

ԹՎԱԿԱՆ

երեք-քանակական, ածանցավոր

առաջին-դասական

երկրորդ-դասական, ածանցավոր

երրորդ-դասական, ածանցավոր

հազար-ածանցավոր, պարզ

ԴԵՐԱՆՈՒՆ

իր-անձնական, երրորդ շարք, եզակի թիվ, սեռական հոլով

ինձ-անձնական, առաջին շարք, եզակի թիվ, տրական հոլով

այն-ցուցական, երրորդ շարք, թիվ չունի, հոլով չունի

միմյանց-փոխադարձ, շարք չունի, թիվ չունի, հոլով չունի

ամեն-որոշյալ, շարք չունի, թիվ չունի, ուղղական հոլով

ոչ մի-ժխտական, շարք չունի, թիվ չունի, հոլով չունի

ես-անձնական, առաջին շարք, եզակի թիվ, ուղղական հոլով

այս-ցուցական, առաջին շարք, թիվ չունի, հոլով չունի

իմ-անձնական, առաջին շարք, եզակի թիվ, սեռական հոլով

որ-հարաբերական, շարք չունի, թիվ չունի, ուղղական հոլով

քեզ-անձնական, երկրորդ շարք, եզակի թիվ, հայցական հոլով

այսքան-ցուցական, առաջին շարք, թիվ չունի, ուղղական հոլով

3. Բլոգում առանձին վերնագրի տակ, առանձին նյութով գրում ենք «Իմ չորս ամիսը գրականության աշխարհում» թեմայով աշխատանք ու հղումը տեղադրում այստեղ՝ ներքևում: Վերնագրի տակ կարող ես գրել այս ամիսներին քեզ համար սիրելի դարձած ստեղծագործությունների մասին, գրել, թե որ ստեղծագործություններն ու ինչով են տպավորել, ինչն էր ամենահետաքրքիրը ուսումնասիրել, ինչ կցանկանաս հետո ուսումնասիրել և այլն:

Իմ չորս ամիսը գրականության աշխարհում

Այս չորս ամիսները գրականության շնորհիվ շատ հետաքրքիր էին անցել։ Մենք շատ ստեղծագործություններ կարդացինք և խոր ուսումնասիրեցինք։ Ես շատ բան իմացա անցյալի մասին, քանի որ ստեղծագործությունները վաղուց էին գրվել։ Նաև շատ բան իմացա գրողների, կյանքի մասին։ Մենք ունեցել ենք շատ հետաքրքիր նախագծեր և դասեր։ Մենք դասերի ժամանակ ամեն ինչ քննարկում էինք։ Ամանորին մեր ուսուցչուհին (ամենալավ ուսուցչուհին) մեզ հետաքրքիր նախագծեր է պատրաստում։ Իսկ այս տարի մենք քվեստ էինք ունեցել։ Այդ քվեստը շա՜տ լավն էր։ Մեզ ամեն օր ուղարկում էին այդպես ասած հանելուկներ, որոնք մենք պետք է լուծեինք և գտնեինք թղթիկի տիրոջը և գաղտնաբառը, որի միջոցով տիրոջից թղթիկը շահում էինք։ Այդ քվեստի շնորհիվ մեր դասարանը ավելի մոտիկացավ և ավելի ընկերացավ։ Այդ քվեստը շատ հետաքրքիր էր և ուրախ եմ, որ մեր ուսուցչուհին այդպիսի հրաշալի միտք էր իրագործել։ Այս տարին դպրոցում շատ լավ անցավ, քանի որ մենք շատ նոր և հետաքրիր առարկաներ անցանք, այդ թվում նաև գրականությունը։ Հուսով եմ մյուս տարիները դպրոցում նույնպես հետաքրքիր և զվարճալի կանցնեն։

Ընտրում ենք Զահրատի՝ Կաղանդին նվիրված բանաստեղծություններից երկուսն ու դարձնում ձայնագրություն, տեղադրում բլոգում:

ԱՅՍՕՐ ԿԱՂԱՆԴ Է

Այսօր Կաղանդ է ըսելու համար
Նախ պետք է մեկ երկու հազալ ու լավ մը
կոկորդը մաքրել
— Այսպես ավելի հանդիսավոր կ’ըլլա

Ու եթե զույգ ակնոց կը գործածեք միշտ
— մեկը հեռվի — մյուսը մոտի —
Պետք է որ ակնոց փոխեք անպատճառ
Հետո կոճկվիք
— Այսպես ավելի պաշտոնական կ’ըլլա —

Հարկ չկա ըսելու թե ոտքի կենաք
ու ձեր թևերը բանաք լայնորեն
իբրև թե բովանդակ աշխարհն ու մարդիկ
եղբայրական սիրով գրկելու համար —
Պիտի ձեր դէմքեն ժպիտն անպակաս
ձեր աչքին շիթ մը արցունք պահեք միշտ
— Այսպես ավելի ազդեցիկ կ’ըլլա —

Հետո նորեն մեկ երկու հազաք
ու մաքուր կոկորդով
— ու հավանաբար ալ մաքուր սիրտով —
Բարի Կաղանդ ձեզ ըսեք ամենուն

Հետո ականջ տաք դուք ալ Կաղանդին
թե ինչ կպատմե ձեր վաղվան մասին
— Այսպես ավելի տոնական կ’ըլլա —

Օր մը վերջ մոռնաք թե ինչ էր ըսավ —
— Այսպես ավելի բնական կ’ըլլա

Կաղանդի գիշեր

Ամեն ինչ ծայրեն վերսկելու
Ի վերջո նորեն այդպես ըլլալու
Տոնն է այս գիշեր —

Լույսեր վառեցեք — եթե չի բավեր
Ձեզ տաքցնելու ձեր լույսը ներքին —
Տոն է այս գիշեր —

Պահ մը ամեն ինչ վերջացնելու
Ամեն ինչ ծայրեն վերսկսելու
Տոնն է այս գիշեր —

Հույսեր վառեցեք — եթե չեն բավեր
Ձեզ տաքցնելու ձեր հույսերը հին —
Տոն է այս գիշեր —

Ի վերջո նորեն այսպես մնալու
Քիչ մը ավելի հուսալքվելու
Տոնն է այս գիշեր —

Երգել փորձեցեք — եթէ չեք մոռցեր
Խանդոտ երգերը ձեր պարմանության —
Տոն է այս գիշեր —

Զուր տեղ վատնված օրերն հիշելու —
Գոյության տխուր հաշվեկշիռին
Տոնն է այս գիշեր —

Լույսեր ու հույսեր վառեցեք գույն- գույն —
Երգեր երգեցեք հինեն ու նորեն —
Տոն է այս գիշեր —
Գոյատևելու տոնն է այս գիշեր:

Կաղանդ Պապային մօրուքը

Կաղանդ Պապային մորուքը ճերմակ է
ԱԼՅՈՒՐԻ նման

Ըսէ — Կաղանդ Պապա
Մորուքեդ ՀԱՑ կը շինվի՞:

Կաղանդի ծառ մը

Կաղանդի ծառ մը շտկելու համար
Երկու բան պետք է
Նախ ծառ մը — հետո զարդեր ծառին վրա

Կաղանդի ծառ մը շտկելու համար
Երեք բան պետք է
— Ծառեն զարդեն զատ
Հավատքը գալիք աղվոր օրերու

Կաղանդի ծառ մը շտկելու համար
Մեկ բան կը բավէ — ոչ ծառ, ոչ ալ զարդ —
Ատիկա խիճերն ադամանդ կարծող
Միամիտ հոգվույս բարի խաբկանքն է:

Կաղանդի ծառ մը շտկելու համար
Արդեն պատրանքը լրիվ կը բավե

Բարի տարի ձեզ և բարի պատրանք

Կաղանդի ծառ

Ծառեն ժանյակ ծառեն մանյակ ծառեն սոխակ կախեցեք
Ծառեն թելեր ծառեն ծամեր ծառեն լույսեր կախեցեք
Ծառեն ծաղիկ ու խաղալիք
Ծառեն պերճանք ու զարդարանք
Ծառեն խաբկանք ծառեն պատրանք ու երազանք կախեցեք

— Կից մը տվեք — թող փլի

Նոր ծառ մʼառեք — ծառեն ձանձրույթ կախեցեք
Ծառեն ձանձրույթ ծառեն ձանձրույթ ծառեն ձանձրույթ կախեցեք

— Այդքան առատ արդեն ուրիշ ի՞նչ ունիք —

Ծառ

Այդքան պերճանք — այդքան պչրանք — այդքան լույս
Չեն բավեր
Ծածկել արյունը որ շիթ շիթ կը կաթի
Ճյուղերեդ
Այդքան ավիչ — այդքան տերեւ — այդքան ցող
Չեն բավեր
Որ հավատանք թե արևներ պիտի քաղենք
Ճյուղերեդ
Այսքան արյուն — այսքան արցունք — այսքան վիշտ
Չեն բավեր
Որ մենք դարձյալ սիրտ չկախենք
Ճյուղերեդ:

• Պատրաստում ենք Բարդ Բիդլի հեքիաթների աուդիոգրքային տարբերակը: Ընտրիր հեքիաթներից մեկն ու ընթերցիր պատկերազարդ տեսանյութով (եթե կան նախորդ տարվա ընթացքում արված նման աշխատանքներ, կուղարկեք հղումները):
  • Հրաշագործը և ցատկոտան կաթսան
  • Հաջողության փերու շատրվանը
  • Երեք եղբայրների հեքիաթը
  • Խնդիկ-Շլդիկը և նրա հռհռան կոճղը
  • Կախարդի մորթե սիրտը

• Ընտրում ենք և աշխատում:
  • Փոթերյան առաջադրանքների փաթեթ: Աշխատանքներ վիպաշարին ծանոթ սովորողների համար

Ինչ գերբնական կարողություն կցանկանայի ունենալ

Ես կցանկանայի ունենալ թռչելու, տեղաշարժվելու, ջրի տակ շնչելու և արագության կարողություններ։ Թռչելով շատ հետաքրքիր է նայել քաղաքին վերևից։ Տեղաշարժվելով կարելի է առանց գումար ծախսելու ճանապարհորդել։ Ջրի տակ շնչելով կարելի է լողալ և հետևել ջրային կենդանիներին։ Արագությունը, որ բոլորից արագ լինեմ։