Սաադիի վերջին գարունը Վերլուծություն

Սաադիի վերջին գարունը․ կարդալ, վերլուծել

Ստեղծագործությունը սկսվում է նրանով, որ մի բանաստեղծ՝ Սաադին, նշում էր իր հարյուրերորդ տարեդարձը: Այդ օրը նա իջավ իր պարտեզը, որպեսզի հետևեր զարմանահրաշ բնությանը, ինչից հետո ծառի տակ նստեց: Չնայած նրան, որ նա արդեն շատ ծեր էր, նա միևնույնն է տեսնում էր և լսում իրեն շրջապատող հրաշքները և գնահատում դա: Նա ասում է, որ այդ հարյուր տարին ինչպես մի գիշերվա երազի նման անցնեին: Նա նայում էր իր շուրջը, երկնքին և շարունակում զարմանակ աշխարհի գեղեցկությամբ: Նա այդքան երկար էր ապրել, բայց ամեն օր նա նայում էր աշխարհին և նոր ու նոր բաներ սովորում:
Նրա վերջին բառերն էին «Ծնվում ենք ակամա, ապրում ենք զարմացած, մեռնում ենք կարոտով»։ Եվ իրոք, մենք ծնվում ենք անկախ մեր կամքից, ապրելուց միշտ նոր բաներ ենք բացահայտում, իսկ մահանում ենք կարոտելով այն ամենը, ինչ այդքան տարիներում ապրել ենք՝ զգացմունքները, մարդկանց, իրադարձությունները:

Հայոց լեզու Դասարանական աշխատանք 05.04.2023

Գտնել բառերի հականիշները

1. Բերկրալից, փութկոտ, կանուխ, համակ, բիրտ, դանդաղկոտ, ուշ, քնքուշ, թախծոտ, երգչոտ, թեժ, ձախողակ, մարմանդ, համարձակ

Բերկրալից — թախծոտ
Փութկոտ — դանդաղկոտ
Կանուխ — ուշ
Համակ — ձախողակ
Բիրտ — քնքուշ
Երկչոտ — համարձակ
Մարմանդ — թեժ

2. Պատվարժան, պարփակ, կողմ, տհաճ, ժուշկալ, անարգ, թավ, թեթևասահ, հրաշեկ, դուրեկան, անզուսպ, դեմ, ծանրաքայլ, նոսր

Պատվարժան — անարգ
Պարփակ — հրաշեկ
Կողմ — դեմ
Տհաճ — դուրեկան
Ժուշկալ — անզուսպ
Թավ — նոսր
Թեթևասահ — ծանրաքայլ

3. Տերևազուրկ, հեզիք, սինլքոր, վեհանձն, երանգավառ, սնանկ, համր, սաղարթախիտ, խորդուբորդ, չոր, դժգույն, ողորկ, տամուկ, խոսուն

Տերևազուրկ — սաղարթախիտ
Հեզիք — սնանկ
Սինլքոր — վեհանձն
Երանգավառ — դժգույն
Համր — խոսուն
Խորդուբորդ — ողորկ
Չոր — տամուկ

4. Գլպխահակ, տգեղ, առնական, քչախոս, չնաշխարհիկ, կանացի, պատահական, նյութական, իրական, թափառական, օրինաչափ, շաղակրատ, նստակյաց, երևակայական

Գլխահակ — նյութական
Տգեղ — չնաշխարհիկ
Առնական — կանացի
Քչախոս — շաղակրատ
Պատահական — օրինաչափ
Իրական — երևակայական
Նստակյաց — թափառական

5. Դրվատել, պաղել, քանդել, պարպել, աղանձել, հրավիրել, հանդիմանել, միավորել, պոկվել, լիցքավորել, արտաքսել, կառուցել, կառչել, տարանջատել

Դրվատել — հանդիմատել
Պաղել — աղանձել
Քանդել — կառուցել
Պարպել — լիցքավորել
Հրավիրել — արտաքսել
Միավորել — տարանջատել
Կառչել — պոկվել

Урок 1-2. Старый повар

Прочитать рассказ » Старый повар»(пособие “ Непропавшие сюжеты” ( сл.17), написать рассуждение на тему » Искусство и ремесло»

Искусство и ремесло

Искусство бывает разным и в разных облостях, работах, это способ показать себя, свои мысли и свой внутренний мир. Музыка, театр, архитектура, литература и многое другое – это его виды. Каждое произведение это как частичка автора, неповторимое и в каких-то случаях совершенное. Ремесло это умение очень хорошо что-то делать, быть мастером в своей профессии, получать за это деньги. Ремесло не является противоположным термином для искусства, но оно уничижительно по отношению к нему. Думаю, каждый должен делать то, что ему нравится,  а не то, что приносит больше денег. Каждый человек в чем-то гениален по своему.

Հայաստանի Բագրատունյաց թագավորությունը. Հայաստանի անկախության վերականգնումը. Աշոտ I

Հայոց Պատմություն 7, 78-83 էջ

1. Բագրատունիները տոհմն էր գլխավորում Հայաստանի անկախության համար մղվող պայքարը: Փաստացի դեռևս 855թ.-ին Հայաստանը անկախ էր համարվում, սակայն որոշ պետություններ չէին ուզում ընդունել այդ փաստը: Բայց 885թ.-ին, փաստացի անկախությունից 30 տարի անց այն վերջապես ճանաչվեց:

2. Աշոտ Բագրատունին հայկական բանակը 40 հազար դարձրեց, նոր սպարապետ նշանակեց իր եղբորը: Նա կապ ամրապնդեց աղվանների և վրացիների հետ, միավորեց իր երկրին որոշ մասեր և այն փորձում էր ապահով և անվտանգ պահել:

3. Զաքարիա Ձագեցու գլխավորությամբ ժողովը տեղի ունեցավ 869թ.-ին: Ժողովի ժամանակ կայացվեց որոշում, որ Աշոտ Բագրատունուն արքա հռրակելու և Հայաստանը թագավորություն ճանաչելու համար պետք է դիմել խալիֆայությանը:

4. Երբ Արաբները ստիպված էին լավ հարաբերություններ ունենալ Հայաստանի հետ, նրանց խալիֆը թագ է ուղարկում Աշոտ Բագրատունուն և նրան ճանաչում է հայոց թագավոր։ 

5. Պաշտոնապես Հայոց թագավորությունը վերականգնվել է 885թ.-ին, օգոստոսի 26-ին, Շիրակ գավառում: Աշոտ Բագրատունին օծվում է Հայոց թագավոր կաթողիկոս Գևորգ Գառնեցու կողմից:

6. Աշոտ I-ը մեծ աշխատանք կատարեց երկիրը միավորելու և նրա անվտանգությունն ապահովելու համար։ Մի քանի արշավաքներից հետո նրան հաջողվեց սանձահարել Վրաստանը և Աղվանքը ասպատակող հյուսիսկովկասյան լեռնականներին։ Շնորհիվ այդ հանգամանքի՝ ամրապնդվեցին Աշոտ Բագրատունու բարեկամական կապերը վրացիների ու աղվանների հետ։ Նա նաև Կարսը վերակառուցեց և դարձավ հայոց սպարապետների նստավայր։

Հայոց լեզու Դասարանական աշխատանք 04.04.2023

1․ Ընդգծել դերբայական դարձվածները:

Նա հրամայեց մի խումբ նավաստիների բարձրանալ «Մերի Սելեսթի» վրա: Նավաստիները պիտի իմանային պատահածի մասին և տեղեկացնեին:
Նրանք պարզեցին նավի դատարկ լինելը: Չկային կապիտան Բրիգսը, նրա կինն ու աղջիկը, ութ մարդուց բաղկացած անձնակազմը:
Նավի վրա ամեն ինչի կարգին լինելը և նավի` եղանակից տուժած չլինելը «Մերի Սիլեսթի» մասին բոլոր պատմողներն էլ վկայում են:
Անձնակազմի ճակատագրի մասին վարկածներից ոչ մեկը փաստերով չի հաստատվել: Եվ այսօր Էլ այդ առեղծվածի մասին գիտենք օվկիանոսում հայտնաբերվելու օրվա չափ:

  1. Ընդգծել դերբայական դարձվածները:
    • Աշխարհի քաղաքական քարտեզը թերթելով` մարդ հաճախ զարմանում է:
    • Իրադարձություններին ուշադիր հետևելու դեպքում բոլորովին անհայտ երկրներ կգտնի` իրենց սահմաններով ու քաղաքներով:
    • Առաջին քարտեզը գծելու օրվանից քանի՜ անգամ է փոխվել աշխարհի քարտեզը:
    • Վարդագույն, կանաչ, մոխրակապտավուն, դեղին բծերը մերթ սեղմվում են, մերթ լայնանում, մերթ էլ բոլորովին անհետանում գուցե և ավելի ուշ հանդես գալու համար:

Мои мечты, воплощенные в жизнь

У меня были и есть много мечт. И какая-то часть из них воплотилась в жизнь.
Я с детства очень любила путешествовать и очень хотела полететь в другие страны, изучить их культуру и достопремечательности, узнать их историю лучше. И позже моя мечта сбылась. Я уже побывала в Египте, Грузии, Италии, Греции и на Кипре. Я очень рада этому. Благодоря этому я смогла лучше понять историю древнего мира после посещения этих стран.
Также я мечтала побывать на концерте своей любимой музыкальной группы. И 12 марта 2022 года моя мечта частично сбылась. Это был их онлайн концерт, который показывали в кинотеатрах. Этот день был очень запоминающимся для меня и я никогда не забуду это чувство, как мы там все веселились. Также 4 февраля этого года показывали их новый концерт, но в этот раз он не был в прямом эфире, а какое-то время спустя. Но от этого ничего не изменилось, было все еще очень весело и атмосферно. Эти два дня я никогда не забуду, ведь моя еще одна мечта в это время сбылась.
Есть еще немало воплощенных мечт, но эти самые важные для меня.

School leaving review

Name, surname, grade

Nane Khachatryan, 9th grade

How are my elective subjects related to my future career?

My elective subject is biology. I am not sure yet but I want my future profession to be related to this subject, because I find it very interesting. I have a list of professions related to it like a doctor, bioengineer, biologist and so on. The most interesting topics in biology for me are about the evolution, how life came to earth, the genetics, natural selection of species and etc. I think that geneticist is also a very interesting profession. If I decide to choose one of this professions, I will continue to study biology in depth and will focus also on other favourite subjects that I will need to be more educated.

Do my abilities, character traits, and hobbies match my future career?

For hobby I can say that it is reading. I love to read, and I think that it will help my future profession, because it develops my imagination, logic, vocabulary replenishes, broadens my horizons. With reading, people begin to write without mistakes and become more literate. It also develops speech. And all this will be useful to me for my future profession.
I have the following personal qualities — diligence, accuracy, I always try to do my best for my work to be ideal, a serious attitude to work, composure. I remember quite well the given materials and lessons.​ I think that these are quite strong points that will help me in life, including achieving success. 

What educational projects and research activities have I carried out that may be related to my future profession?

I carried out two projects from biology. The first one is on heredity. In this project I did a research about main hereditary traits, mutations and so on. The second one is dedicated to a surgical treatment for Parkinson’s disease, that is called Deep Brain Stimulation. If I become a doctor or anything related to it, I think this project will be useful.

What books and articles have I read that really meet my interests?

I usually don’t read books that are related to biology or maths, I’m mainly interested in detectives, romances, adventure, fiction and other genres. But I have read a book, it’s called “Flowers for Algernon” by Daniel Keyes. It’s about a mentally disabled man, that was given a chance to become very intelligent, but the treatment failed and he gradually lost his abilities again. I liked the psychological aspect of this book, which meets my interests in biology.

Have the meetings with the invited specialists at the educational complex played any role in my professional orientation?

Where will I continue my education after leaving the 9th grade?

After leaving the 9th grade I will stay in the Mkhitar Sebastatsi Educomplex’s high school. I will do it because I hadn’t decided my future career yet so I will continue studying like usual, without focusing on individual subjects. I hope that during the time before my graduation I will finally have a decision about my profession and will focus on necessary subjects.

Self-presentation

Homework for 22.03.23

Make up 5 questions for each type /20 questions
Types of questions Explanation
General Do you like English
Special Why do you learn English
Tag Question You like English, don’t you
Indirect questions Could you tell me where you learned to speak English? , Do you know where the nearest bank is?

General questions

Do you like drawing?
Is physics too hard?
Are you going to be late?
Was Michael on that concert too?
Are your parents working as doctors?

Special questions

What have you been studying in America?
When are you coming home?
Where is your working office?
What time did you arrive that day?
Why haven’t you done your homework?

Tag questions

That shop is going to open, isn’t it?
You passed your exams, didn’t you?
He is a dentist, isn’t he?
You were traveling by bus, weren’t you?
The car is being repaired, isn’t it?

Indirect questions

Could you tell me if that shop is still working?
Could you tell me the answers for the test?
Could you pick me up from there?
Could you keep it a secret?
Could you tell me where were you all this time?

Վանի, Երվանդունյաց, Արտաշեսյան, Արշակունյաց թագավորությունների արքաներ

Վանի թագավորություն (ՈՒրարտու (Ք.Ա. 860–590 թթ.)

  • Ք.ա. 860–843 թթ. Արամե
    Նա հետ է մղել Սալմանասար Գ-ի հարձակումները, պահպանել երկրի ռազմաքաղաքական հզորությունը, ընդարձակել թագավորության սահմանները։
  • Ք.ա. 843–835 թթ. Լուտիպրի
    Լուտիպրին թագավորել է մ.թ.ա. 844-834 թվականներին։ Լուտիպրին է կառուցել Տուշպա քաղաքիպարիսպը, և հավանական է, որ իրականում նա է քաղաքի հիմնադիրը։
  • Ք.ա. 835–825 թթ. Սարդուրի I
    Սարդուրի Ա-ն մ․թ․ա․ 830-ական հզորացրել է երկիրը և Վանա լճի ափին հիմնել Վան (Տուշպա, Տոսպ) մայրաքաղաքը, որի անունից էլ առաջացել է թագավորության անունը՝ Վանի թագավորություն։
  • Ք.ա. 825–810 թթ. Իշպուինի
    Իշպուինին իր որդի Մենուայի հետ իրականացնում է մի շարք բարեփոխումներ և շարունակում հզորացնել երկիրը։
  • Ք.ա. 810–786 թթ. Մենուա
    Մենուան թագավորել է մ.թ.ա. 810-786 թթ.։ Նա շատ ակտիվ արտաքին քաղաքականություն է վարում: Նա ստեղծեց հզոր բանակ, կարողացավ պաշտպանել երկրի սահմանները, շարունակեց հայաբնակ մարզերի միավորումը: Նա Վանի թագավորությունը միացրեց Արածանի գետի հովիտը, Արարատյան դաշտի մի մասը, Ալզի (Աղձնիք) երկիրը, Սասունը, Մշո դաշտը և այլն:
  • Ք.ա. 786–764 թթ. Արգիշտի I
    Արգիշտի I֊ը գահակալել է մ.թ.ա. 786-764 թթ.։ Արգիշտի Ա-ն հաջողությամբ հետ մղեց Ասորեստանի գրոհները, ընդլայնեց Ուրարտուի սահմանները Անդրկովկասում, հիմնեց Էրեբունի քաղաքը ժամանակակից Երևանի ծայրամասում։
  • Ք.ա. 764–735 թթ. Սարդուրի II
    Սարդուրի II-ի օրոք տերությունն ունեցել է առավելագույն տարածքը. հյուսիսում հասել է Սև ծով, հյուսիս-արևելքում` Կուր գետ, արևելքում` Կասպից ծով, արևմուտքում` Փոքր Ասիայի կենտրոնական շրջան, հարավում` Բաբելոնով` Պարսից ծոց, և Դամասկոսի թագավորությունով` Միջերկրական ծով:
  • Ք.ա. 735–713 թթ. Ռուսա I
    Ռուսա I-ը կատարել է պետական համակարգի և բանակի բարեփոխումներ: Ռուսա I-ն արշավանքներ է ձեռնարկել դեպի Սևանա լճի ու մերձուրմյան ավազաններ և Արդինի-Մուսասիր:
  • Ք.ա. 713–685 թթ. Արգիշտի II
    Արգիշտի II արքան արշավում է հարավ՝ Արաքսի հովտով հասնելով Կասպից ծով։ Այս տարածքում նա հիմնադրում է Խալդի աստծո և սեփական անուններով տաճարներ։
  • Ք.ա. 685–645 թթ. Ռուսա II
    Ռուսա II-ը շարունակել է անցումը գերկենտրոնացված պետական կառավարման ձևին։ Զարկ է տվել քաղաքաշինությանը: Արշավանքներ է կատարել և Եփրատից արևմուտք գրավել 5 երկիր: Բարեկամական և դաշնակցային հարաբերություններ է հաստատել հյուսիսից արշավող կիմերների հետ և նպաստել նրանց` Փոքր Ասիայի արևելք տեղափոխվելուն:
  • Ք.ա. 645–635 թթ. Սարդուրի III
    Ենթադրվում է, որ Սարդուրի Գ-ի օրոք թուլացել է Ուրարտուի հզորությունը, և նա բարիդրացիական հարաբերություններ էպահպանել Ասորեստանի թագավորի հետ։
  • Ք.ա. 635–625 թթ. Սարդուրի IV
    Վանի արքան կորցնում էր իր վերահսկողությունը երկրիծայրամասերի նկատմամբ, և մայրաքաղաքը Վանից տեղափոխվեց Թեյշեբաինի, որըգտնվում էր Արարատյան դաշտում։
  • Ք.ա. 625–617 թթ. Էրիմենա
    Էրիմենայի գահակալության մասին տեղեկությունները բացակայում են, և այլ ուսումնասիրողներ ենթադրում են, որ նա չի թագավորել։
  • Ք.ա. 617–609 թթ. Ռուսա III
    Ռուսա Գ-ն շինարարական աշխատանքներ է ծավալել Էրեբունիում և Արգիշտիխինիլիում, որտեղ գտնվել են նրա արձանագրությունները՝ շտեմարաններ կառուցելու վերաբերյալ։
  • Ք.ա. 609–590 թթ. Ռուսա IV
    Հիշատակվում է Կարմիր բլուրի որոշ պեղածոների, այդթվում՝ իր արքայադրոշմ կավե սալիկների արձանագրություններում։

Երվանդունյաց թագավորություն (Ք. ա. 580–201 թթ.)

  • Ք.ա. 580–560 թթ. Երվանդ Սակավակյաց
    Երվանդ 1-ին Սակավակյացը կառավարել է մ.թ.ա. 580-570 թթ.։ Նրա օրոք պետության սահմանները հյուսիսում հասնում էին Կուր գետ և Սև ծով, արևելքում Մատարան, հարավում Հյուսիսային միջագետք, արևմուտքում Կապադովկիա։ Նրա կառավարման օրոք զորքի թիվը շատ մեծացել էր:
  • Ք.ա. 560–535 թթ. Տիգրան Երվանդյան
    Տիգրան Երվանդյանը Հայոց թագավորության սահմանները հարավ-արևելքում հասցրեց մինչև Մարաստան, իսկ հյուսիս-արևմուտքում՝ մինչև Սև ծովի ափերը։ Նշանակալից էին թագավորության ռազմական ուժերը։ Վարել է Հայաստանը Մարաստանի գերիշխանությունից ազատագրելու քաղաքականություն:
  • Ք.ա. VI դարի վերջ Հյուդարնես I
    Հիդարնես Ա արքան հայոց երկրում վերականգնեց Նավասարդյան խաղերը: Այս խաղերն անց էին կացվում օգոստոս ամսին, երբ հայությունը նշում էր Ամանորը: 
  • Ք.ա. V դարի սկիզբ Հյուդարնես II
  • Ք.ա. V դարի կեսեր Հյուդարնես III
    Նա կազմակերպել էր 1000 շագանակագույն ձիերից բաղկացած հեծելազոր, որն ահ ու սարսափ էր ներշնչում թշնամիների մեջ։
  • Ք. ա. V դարի II կես Արտաշիր (Արտաշես)
    Ըստ ավանդության մահից առաջ նա իր մոտ է կանչում իր որդիներին և հայտնում, որ յուրաքանչյուր Երվանդունու պարտքն է երկրում գոնե մեկ ջրանցք կառուցել, որը սակայն նա չհասցրեց կառուցել։ Այդ պատճառով նա թողնում է ամբողջ հարստությունը նրանց, որպեսզի նրանք իր փոխարեն կառուցեն:
  • Ք.ա.404–360 թթ. Երվանդ II (Օրոնտաս)
  • Նրա թագավորության տարիներին Հայաստանն ընդգրկում էր գրեթե ողջ Հայկական լեռնաշխարհը , որը հավասար էր մոտ 400 հազար քառակուսի կմ-ի: Երվանդ Բ-ն ըմբոստացել և կռվել էր Արտաքսերքսեսի հետ , ապա հպատակվել նրան ու նշանակվել Հունաստանի Տրոյայի երկրամասի սատրապ:
  • Ք.ա. 331–300 թթ. Երվանդ III (Օրոնտաս)
    Երվանդ սատրապը (Երվանդ Գ) Հայաստանը հռչակել է անկախ և վերականգնել Երվանդունիների թագավորական իշխանությունը: Մ. թ. ա. մոտ III դարի կեսին սկզբնավորվել է Երվանդունիների թագավորության Ծոփք-Կոմմագենեի ճյուղը:
  • Ք.ա. 299–270 թթ. Վանանես
  • Ք.ա. 220–201 թթ. Երվանդ IV Վերջին
    Հայաստանի կենտրոնական և արևելյան մասերում իշխել է Երվանդ Դ Վերջինը:
  • Ք. ա. III դարի I կես Սամոս
    Շամը կառուցել է Կոմմագենեի Սամոսատ (Շամշատ) մայրաքաղաքը և հատել դրամներ, որոնք մեզ հասած հայկական առաջին արքայական դրամներն են:
  • Ք. ա. 240–220 թթ. Արշամ
    Արշամը կառուցել է քաղաքներ, խրախուսել առևտուրը, հատել դրամ։ Մեզ է հասել նրա դրամը՝ «Թագավորի Արշամայ» մակագրությամբ։

Արտաշեսյան հարստություն (Ք.ա. 189–1 թթ.)

  • Ք.ա. 189–160 թթ. Արտաշես I Բարի
    Արտաշես Ա-ն մ. թ. ա. II դարի սկզբին Հայաստանից անջատված ծայրամասային երկրամասերը վերամիավորել է և ստեղծել միասնական, համազգային պետություն, իրականացրել է մի շարք բարենորոգումներ, հիմնադրել նոր մայրաքաղաք՝ Արտաշատը, կառուցել է նաև այլ քաղաքներ:
  • Ք.ա. 160–115 թթ. Արտավազդ I
    Արտավազդի գահակալման տարիների և գործունեության մասին տեղեկությունները կցկտուր են։ Այդ ժամանակահատվածը բավականին խաղաղ է եղել:
  • Ք.ա. 115–95 թթ. Տիգրան I
    Հայտնի է, որ Արտաշես Ա–ի օրոք վարել է Հայաստանի արևմտյան զորավարությունը։ Դա նույնպես խաղաղ ժամանակաշրջան էր:
  • Ք.ա. 95–55 թթ. Տիգրան II Մեծ
    Տիգրան Մեծի օրոք Մեծ Հայքի թագավորությունը հասավ իր հզորության գագաթնակետին։ Տիգրան Մեծի տերությունը տարածվում էր Կասպից ծովից մինչև Միջերկրական ծով, Կովկասյան լեռներից մինչև Միջագետքի անապատները։ Տիգրանը, սակայն, կորցրեց իր նվաճումների մեծագույն մասը Պարթևական թագավորության և ուժեղացող Հռոմեական հանրապետության դեմ պայքարում։
  • Ք.ա. 55–34 թթ. Արտավազդ II
    Նա ժառանգել է կայացած պետություն, զարգացած ենթակառուցվածքներ և մարտունակ բանակ։
  • Ք.ա. 30–20 թթ. Արտաշես II
    Նա պարտության է մատնել հռոմեական զորավար Անտոնիոսի դաշնակից Ատրպատականի թագավոր Արտավազդին, ապա ազատագրել Մեծ Հայքը և հաստատվել հայրենի գահին:
    Հայաստանին է միացրել Ատրպատականը և բնաջնջել է երկրում գտնվող հռոմեացիներին:
  • Ք.ա. 20–8 թթ. Տիգրան III
    Իր կառավարման սկզբում նա հռոմեացիների կոզմից էր, սակայն ժամանակ հետո՝ մ.թ.ա. 10 թվականին հրաժարվել է հռոմեական կողմնորոշումից և վարել անկախ քաղաքականություն։
  • Ք.ա. 2 թ. –1 թ. Տիգրան IV և Էրատո
    Տիգրան Դ-ն գահակալել է քրոջ՝ Էրատոյի հետ։ Տիգրան Դ–ի գործունեության մասին տեղեկությունները կցկտուր են. հայտնի է, որ վարել է Հռոմից անկախ քաղաքականություն, հակադրվել նրա զավթողական մկրտումներին։ Որոշ ժամանակ նրանց տեղը կառավարում էր Արտավազդ Գ-ն:

Արշակունյաց դինաստիա (66–428 թթ.)

  • 66–88 թթ. Տրդատ I
    Տրդատ Ա-ն վերականգնել է ավերված Արտաշատը, կառուցել Գառնիի ամրոցը և հեթանոսական տաճարը:
  • 88–110 թթ. Սանատրուկ
    Նա գրավել ու Մեծ Հայքին է միավորել Օսրոյենե–Եդեսիայի թագավորությունը։ Ըստ հունա-հռոմեական պատմիչների Սանատրուկը տիրել է նաև Ասորիքի մի մասին։ Սանատրուկը բարյացակամ հարաբերություններ է հաստատել տարբեր թագավորությունների հետ, զբաղվել շինարարական աշխատանքներով։ Հիմնել է նոր արքայանիստ Մծուրք քաղաքը, նպաստել երկրում առևտրի, արհեստների զարգացմանը։
  • 110–117 թթ. Աշխադար և Պարթամասիր (Հայաստանը հռոմեական պրովինցիա)
    Սանատրուկից հետո Մեծ Հայքում հաջորդաբար թագավորել են Պարթևաց Բակուր II արքայի որդիներ Աշխադարն ու Պարթամասիրը: Հռոմեական կայսր Տրայանոսը 114 թ-ին գահընկեց է արել Պարթամասիրին և Հայաստանը հայտարարել Հռոմեական պրովինցիա:
  • 117–144 թթ. Վաղարշ I
    116 թ֊ին գլխավորել է հռոմեական նվաճողների դեմ հայերի ազատագրական պայքարը, վերականգնել է երկրի անկախությունը։ Նրա գահակալման տարիներն ընթացել են խաղաղությամբ և շինարարական աշխատանքներով։ Ըստ Մովսես Խորենացու, Վաղարշը վերակառուցել է հին Վարդգեսավանը և իր անունով կոչել Վաղարշապատ քաղաքը (այժմ՝ Էջմիածին)։
  • 144–161 թթ., 164–186 թթ. Սոհեմոս–Տիգրան
    Սոհեմոսի գահակալումը դիտելով Հռանդեայի պայմանագրի խախտում, 161 թվականին պարթևական զորքերը մտել են Մեծ Հայք, տապալել Սոհեմոսին և գահ բարձրացրել Բակուր Ա Արշակունուն։ 164 թվականին Հայոց գահը հանձնվել է Սոհեմոսին, որն ավերված Արտաշատի փոխարեն մայրաքաղաք է հռչակել Վաղարշապատը։ Սոհեմոսը հովանավորել է հելլենիստական մշակույթը, իր արքունիքում ապաստան տվել բանաստեղծ և պատմագիր Յամբլիքոսին:
  • 161–163 թթ. Բակուր I
    Բակուրի մասին տեղեկությունները կցկտուր են։ Հռոմեական զորավար Ստատիոս Պրիսկոսը համառ կռիվներով գրավել է Արտաշատը և ձերբակալել Բակուրին։
  • 186–198 թթ. Վաղարշ II
    Վաղարշ Բ երկրից դուրս է քշել հռոմեական կայազորը և հռչակվել Մեծ Հայքի թագավոր։ Վաղարշ Բ–ի խոհեմ արտաքին քաղաքականության շնորհիվ պահպանվել է Մեծ Հայքի անկախությանը, ի դեմս նրա, հիմնվել է հայ Արշակունիների ինքնուրույն և ժառանդական արքայատունը։
  • 198–216 թթ. Խոսրով I
    Գահակալման սկզբին Խոսրովն անցել է Կովկասյան լեռները, պատժել խազրաց և բասլաց ցեղերին, ապահովել պետության հյուսիսային սահմանները։
  • 217–252 թթ. Տրդատ II
    Նրա գլխավորությամբ հայերը ջախջախում և Հայաստանից դուրս են վտարում Կարակալլայի ուղարկած զորքը:
  • 252–262 թթ. Արտավազդ V
    Արտավազդի մասին տեղեկությունները շատ կցկտուր են։ Արտավազդի զորքերը մասնակցել են Եդեսիայում Վալերիանոս կայսեր զորքերի դեմ Շապուհ I–ի շահած ճակատամարտին։
  • 279–287 թթ. Խոսրով II Մեծ
    Մասնավորապես հայտնի է, որ հոր հետ մանսակցել է Արտաշիր Սասանյանի դեմ արշավանքներին։
  • 287–330 թթ. Տրդատ III Մեծ
    Տրդատ Գ-ն վերականգնել է պարսկական տիրապետության ժամանակ խախտ­ված «Արտաշիսական սահմանները»: Գա­հակալման առաջին տարիներին հալածել է քրիստոնեության հետևորդներին: Սակայն, հետագայում քրիստոնեության մեջ տես­նելով Հայաստանը պարսկական ոտնձգու­թյուններից զերծ պահելու հզոր միջոց և քաղաքական ու հոգևոր միասնության ամուր հիմք, 301-ին, աշխարհում առաջինը, այն հռչակել է պետական կրոն: Հրավիրելով հայ ավագանու ժողով՝Գրիգոր Ա Լուսավորչին (302-325/326) կարգել է Հայոց եպիսկոպոսապետ՝ սահմանելով եկեղեցու և հովվապետի թագավոր:
  • 331–338 թթ. Խոսրով III Կոտակ
    Նրա օրոք որոշվում է վերահսկողության տակ վերցնել մայրաքաղաքից դեպի սահմանները ձգվող ճանապարհները: Նա Դվին քաղաքի հիմնադիրն է: Տնկել է Դվինի շուրջ երկու անտառ (Խոսրովի անտառ):
  • 338–350 թթ. Տիրան
    Տիրանի գահակալման առաջին տարիներն անցել են համեմատաբար խաղաղ։ Վարել է պետական իշխանության կենտրոնացման քաղաքականություն։
  • 350–368 թթ. Արշակ II
    Կառուցել է Արշակավան քաղաքը: Պայքար է մղել նախարարների (Մամիկոնյանների) հետ: Դաշնակցել է Հռոմի հետ և մասնակցել է Պարսկաստանի վրա Արշավանքներին:
  • 368–369 թթ. Փառանձեմ թագուհի
    Երբ իր ամուսնուն՝ Արշակ Բ-ին ձերբակալում են, նա ձեռնմուխ է լինում երկրի պաշտպանության գործին: Իր շուրջը համախմբելով 11000 զինվոր, նա ամրանում է Արտագերս ամրոցում և դիմագրավում ավելի ուժեղ թշնամուն:
  • 370–374 թթ. Պապ Արշակունի
    Վերականգնել է Հայաստանի ամբողջական տարածքը, նվազեցրել է եկեղեցու ազդեցությունը: Փորձել է անկախանալ Հռոմեական կայսրությունից: Անչափահաս տարիքում է ստացել գահը, քանի որ հայրը գերության մեջ էր:
  • 374–378 թթ. Վարազդատ
    Վարազդատի օրոք սպարապետությունը շարունակում է վարել Մուշեղ Մամիկոնյանը, ով պարսկական տիրապետության սպառնալիքից փրկվելու ելքը որոնում է Հռոմեական կայսրության օգնությամբ և Հայաստանում նրա զորքերի ավելացման մեջ։
  • 378–387 թթ. Արշակ III
    Գահ է բարձրացել նույնպես մանուկ հասակում, իսկ նրա նախնակալը եղել է Մանվել Մամիկոնյանը և իրականում նա է ղեկավարել երկիրը:
  • 387–389 թթ. Խոսրով IV
    Պարսից Շապուհ III արքան Հայոց գահին դրեց պատանի Խոսրովին։ Արշակ Գ դիմեց կայսր Թեոդոսիոս I Մեծի օգնությանը՝ իր գահակալական իրավունքը վերականգնելու համար։ Սակայն Թեոդոսիոսը և Շապուհը Հայաստանը բաժանեցին միմյանց միջև. պարսկական մասում (80%-ը) իշխեց Խոսրովը, հռոմեականում (20%-ը)՝ Արշակ Գ-ն։
  • 389–400 թթ. Առավան պարսիկ
  • 400–415 թթ. Վռամշապուհ
    Գահակալել է համեմատաբար խաղաղ ժամանակաշրջանում, հաշտ ու բարեկամական հարաբերություններ պահպանել ինչպես Սասանյան Պարսկաստանի, այնպես էլ Հռոմեական կայսրության հետ։ Վռամշապուհը մեծապես աջակցել է Հայոց կաթողիկոս Սահակ Պարթևին և Մեսրոպ Մաշտոցին՝ հայ նոր գրերի ստեղծման և լուսավորական ձեռնարկումներին։ Վռամշապուհին նաև հաջողվել է միավորել Մեծ Հայքի երկու մասերը:
  • 415–419 թթ. Շապուհ պարսիկ
    Մեծ Հայքի պարսկական հատվածի դրածո արքա Սասանյան արքայատոհմից:
  • 422–428 թթ. Արտաշիր (Զենոն-Արտաշես)
    Զենոնը վարել խաղաղ և, համեմատաբար, ինքնուրույն քաղաքականություն։ Արտաշեսյան արքայատան անկումից հետո Զենոնը միակ դրածո թագավորն էր, որին հայերը հանդուրժեցին Հայոց գահին։