• Թումանյանական պոեզիայի արտասանությանն ենք պատրաստվում՝ սովորելով բերանացի ասել ու վերլուծել առնվազն երկու-երեք ստեղծագործություն:
• Ընտրած ստեղծագործությունները ձայնագրում ենք, վերլուծում, տեղադրում բլոգում:

ՀԱՄԵՐԳ

Վըտակը ժայռից ներքև է թըռչում,
Թափ առած ընկնում քարերի գըլխին,
Զարկում ավազին, շաչում է, ճըչում,
Ճըչում անհանգիստ, փըրփուրը բերնին։

Ինչպես ծերունին, ձենով պառաված,
Ձայնակցում է ժիր թոռնիկի երգին,
Այնպես է ծերուկ անտառը կամաց
Արձագանք տալի ջըրի աղմուկին։

Այնինչ բընության զըվարթ համերգի

Ունկընդիրն անխոս ու հավերժական,
Ժայռը մտախոհ՝ իր մըռայլ մըտքի
Ետևից ընկած լըսում է նըրան։

Այս ստեղծագործության միջոցով Թումանյանը նկարագրում է բնությունը, դրա մեջ կատարվող երևույթները: Նա համեմատում է անտառը ծերունու հետ, առվակը՝ թոռնիկի: Ստեղծագործության մեջ բնությունն ունի բնավորություն, օրինակ՝ անտառը՝ իմաստուն է, իսկ առվակը՝ փոքր երեխայի նման ուրախ է և եռանդուն:

ԱՄԱՌԱՅԻՆ ԵՐԵԿՈ

Ամռան գիշերվա երկինքն աստղալի,
Յուր հսկայական վըրանի ներքո
Գրկած շարքերը բարձր լեռների,
Պատմում է երկրին մեծությունն աստծո։

Եվ բարիքներով լցված-լիացած
Երկիրն ունկնդիր երկնքի ճառին,
Քնելուց առաջ խոնարհ, երկյուղած
Փառաբանում է մեծազոր տերին։

Եվ փառք են տալիս իմ շուրջը բոլոր,

Ամեն մի տերև, ամեն շընչավոր…

Նկարագրում է ամառային երեկոյի գեղեցկությունը, որը նա կապում է Ասծո հետ:

Пишем сочинение на тему «Счастье»

Счастье — это то, что приносит новые краски в нашу жизнь, то, что дарит нам улыбку но каждый понимает всё по своему. Для меня счастье — семья, друзья и то что я люблю. Для некоторых счастье может быть в деньгах и в других материальных объектах, в любви и т.д.. У каждой возврастной группы есть свои предпочтения, желания. Например для детей — это игрушка, сладость, для подростков — это одежда, гаджеты, для взрослых — это что-то хорошее на работе, хорошее здоровье и т.д..

1.Упражнение на повторение:(причастие)

Переписать, вставляя пропущенные буквы.

1 Я подошёл к улыбающемуся человеку и протянул ему небольшой конвертик. 

2. За оставшимися пассажирами наконец-то приплыла шлюпка.

3. Девчёнка медленно подошла к светящемуся шару из нежно-голубого стекла.

4. В колеблющемся свете свечи она увидела какую-то необычную тень.

5. Он неприменно будет следить приближающимся поездом.

6. На прогнувшемся мосту стояли люди в кожаных куртках.

7. Кони остановились перед прогнувшимся мостом и ни за что не хотели заходить на него.

8. Никто не мог успокоить развеселившегося малыша.

2.Найдите в тексте наречия и подчеркните.

1. Лужи сплошь засыпаны листьями.

2. Солдат упал, поднялся и побежал прочь.

3. Для дорогого гостя и ворота настежь.

4. Кони неслись вскачь, не разбирая дороги.

3.Замените данные фразеологизмы наречиями.

Положа руку на сердце — искренне, у чёрта на куличках — честно, рукой подать — близко, как в аптеке — точно, как баран на новые ворота — с недоумением, на широкую ногу — роскошно, чёрным по белому — понятно, битый час — долго, бок о бок — тесно, вверх дном — наоборот, веки вечные — долго, на вес золота — мало, душа в душу — дружно, не покладая рук — усердно

4.Восстановите текст. (Вместо пропусков употребите подходящие по значению наречия).

Был полдень, беспощадно палило солнце. На горизонте появилась чёрная туча, которая медленно двигалась с запада на восток. Внезапно подул ветер. Молодая берёзка беспомощно затрепетала. Порывистый ветер усиливался. Вдали сверкнула молния, глухо раздался первый удар грома. Спеша укрыться, тревожно заметались птицы.

Слова для вставки: невыносимо, беспощадно, медленно, неторопливо, внезапно, прерывисто, беспомощно, испуганно, глухо, беспорядочно, тревожно.

What’s the minimum amount of sleep you need every night?

The minimum amount of sleep I need is 6-7 hours. At weekends I sleep 10-11 hours.

The recommended sleep times

	Age Range	Recommended Hours of Sleep
Newborn	0-3 months old	14-17 hours
Infant	4-11 months old	12-15 hours
Toddler	1-2 years old	11-14 hours
Preschool	3-5 years old	10-13 hours
School-age	6-13 years old	9-11 hours
Teen	14-17 years old	8-10 hours
Young Adult	18-25 years old	7-9 hours
Adult	26-64 years old	7-9 hours
Older Adult	65 or more years old	7-8 hours

Facts about sleeping

Humans usually have 4-6 dreams a night. Many sleep scientists believe dreams help your brain process the events of the day, so dreams are incredibly important! If you think you don’t dream each night, it likely just means you’ve forgotten your dreams by the time you wake. The natural light and dark cycle of the day helps your body know when it’s time to be awake and alert. If your eyes are constantly glued to bright lights, like phones, TV screens, video games, and more—how will your body know when it’s time to rest? Putting phones and other bright screens away about 30 min before bedtime is a good habit to practice maintaining healthy sleep hygiene. Sleeping extra to compensate for sleep times decreased reaction times and the ability to focus. That means—practice good sleep hygiene as best you can to show up as your best self every day.

Կատարում ենք առաջադրանքները:

1. Որոշիչներն ըստ օրինակի դարձնում ենք բացահայտիչ, կետադրում, որտեղ կարիքը կա:
   
   • Մեծատաղանդ գրող Հովհաննես Թումանյանը նաև ազգի անձնվեր զավակ էր:
     
     Հովհաննես Թումանյանը՝ մեծատաղանդ գրողը, նաև ազգի անձնվեր զավակ էր:
     
   • Քաջ մարտիկ Թաթուլի կինը, հարբեցնելով բոլորին, բացում է ամրոցի դռները:
     
     Թութուլի՝ քաջ մարտիկի կինը հարբեցնելով բոլորին, բացում է ամրոցի դռները:
     
   • Ժողովրդի մտքի զարդ հեքիաթն էր հայտնվում նրա ամենակարող գրչի տակ:
     
     Հեքիաթը՝ ժողովրդի մտքի զարդն էր հայտնվում նրա ամենակարող գրչի տակ:
     
   • Փարվանա գեղեցկուհի արքայադուստրն էլ էր տանջվում սպասման կսկիծից:
     
     Արքայադուստրը՝ Փարվանա գեղեցկուհին էլ էր տանջվում սպասման կսկիծից:
     
   • Հոգու սփոփանք գրքով են մարդիկ իրար ուրախացնում փետրվարի տասնիննին:
     
     Գրքով՝ հոգու սփոփանքով են մարդիկ իրար ուրախացնում փետրվարի տասնիննին:
     
2. Կետադրում ենք նախադասությունները:
   • Նա որպես հմուտ ոսկերիչ անմիջապես մտքում գծագրեց զարդը քարերով եզերված:
     
     Նա՝ որպես հմուտ ոսկերիչ, անմիջապես մտքում գծագրեց զարդը՝ քարերով եզերված:
     
   • Ձմռան հոգի ու մարմին տանջող ցուրտը ձյան սիրահարներին ճարպիկ փոքրիկներին չէր խանգարում վայելել օրը:
     
     Ձմռան՝ հոգի ու մարմին տանջող ցուրտը, ձյան սիրահարներին` ճարպիկ փոքրիկներին չէր խանգարում վայելել օրը:
     
   • Խանութի Մոսկվայից բերված գրքերը շարված էին ներքևի հարկում փայտե դարակներին:
     
     Խանութի՝ Մոսկվայից բերված գրքերը շարված էին ներքևի հարկում՝ փայտե դարակներին:
     
   • Իբրև մարդ նա փայլում էր, իբրև արտիստ զիջում մյուսներին:
     
     Իբրև մարդ՝ նա փայլում էր, իբրև արտիստ՝ զիջում մյուսներին:
     
   • Երեկոյան իմ գալուց հետո ներս մտավ դատավորը Լևոնը:
     
     Երեկոյան՝ իմ գալուց հետո, ներս մտավ դատավորը՝ Լևոնը:
     
3. Հանում ենք ենթակաները, ստորոգյալները, գոյականական անդամի լրացումները՝ որոշիչները, հատկացուցիչները, բացահայտիչները:

Հին աշխարհքը ամեն օր
Հազար մարդ է մըտնում նոր,
Հազար տարվան փորձն ու գործ
Ըսկըսվում է ամեն օր։

Քանի՜ մահ կա իմ սրտում,
Թափուր գահ կա իմ սրտում.
Չէ՛, դու էլ ես մահացու.
Մահի ահ կա իմ սրտում։

Լինե՜ր հեռու մի անկյուն,
Լինե՜ր մանկան արդար քուն,
Երազի մեջ երջանիկ,
Հաշտ ու խաղաղ մարդկություն։

Ամեն մի սիրտ ցավով լցվեց
մեր դարում,
Ցավոտ սըրտով աշխարհ լցվեց
մեր դարում.
Ցավոտ աշխարհքն եկավ լցվեց
բովանդակ
Իմ սիրտը բաց, իմ սիրտը մեծ
մեր դարում։

Ենթակա — մարդ, փորձ, գործ, մահ, գահ, դու, ահ, անկյուն, քուն, մարդկություն, սիրտ, աշխարհ, աշխարհքն, սիրտը

Ստորոգյալ — մըտնում, ըսկըսվում, կա, լիներ, լցվեց, եկավ

Որոշիչ — հին, ամեն, հազար, նոր, թափուր, մահացու, հեռու, մի, արդար, երջանիկ, հաշտ, խաղաղ, ցավոտ, բովանդակ, բաց, մեծ

Հատկացուցիչ — տարվան, իմ, մահի, մանկան, երազի, մեր

Բացահայտիչ — —

Տանը՝ 394, 396, 403-ի մնացածը, 405, 406, 411

ե)

զ)

է)

ը)

թ)

բ)

գ)

ե)

զ)

ը) __

թ)

ի)

լ) __

դ) Ոչ

ե) Այո

զ) Այո

ա) x+4>7

x > 7 — 4

x > 3

բ) x — 11 < -7

x < -7 + 11

x < 4

գ) x + 7 > 7

x > 7 — 7

x > 0

դ) x — 6 < 6

x < 6 + 6

x < 12

ե) 4 + x > 2

x > 2 — 4

x > -2

զ) 3 + x < -6

x < -6 — 3

x < -9

ա) x — 2 > 0,2

x > 0,2 + 2

x > 2,2

բ) x — 3,5 < 4

x < 4 + 3,5

x < 7,5

գ) 2,1 + x < 7

x < 7 — 2,1

x < 4,9

դ) x — 2 > -0,6

x > -0,6 + 2

x > 1,4

ե) x + 10,7 > 7,9

x > 7,9 — 10,7

x > -2,8

զ) 5,013 + x < 0,13

x < 0,13 — 5, 013

x < -4,883

ա) 2x > 0

2x/2 > 0/2

x > 0

բ) -2x < 0

-2x/-2 < 0/-2

x < 0

գ) -x < 2

-x/-1 < 2/-1

x < -2

դ) -x < 0

-x/-1 < 0/-1

x < 0

ե) -x > -2

-x/-1 > -2/-1

x > 2

զ) -x > 1

-x/-1 > 1/-1

x > -1

Դասի հղումը

Այլ հղումներ 123

1. Քարտեզի վրա նշել Թուրքիայի հարևան պետությունները և ափերը ողողող ջրային ավազանները:

1. Բնութագրեք Թուրքիայի աշխարհագրական դիրքը:

Թուրքիան 97%-ով գտնվում է Ասիայում և մնացածը Եվրոպայում: Ասիական մասի արևմուտքում տարածվում է Անատոլիական սարահարթը, իսկ արևելքում՝ Հայկական լեռնաշխարհը։ Թուրքիան գտնվում է մերձարևադարձային կլիմայական գոտու սահմաններում, սակայն նրա տարբեր մասերում կլիմայական պայմանները տարբեր են։ Սև և Միջերկրական ծովերի ափամերձ շրջանները բնորոշվում են խոնավ մերձարևադարձային կլիմայական պայմաններով՝ առատ տեղումներով, մեղմ ձմեռներով և չափավոր շոգ ամառներով։ Ափամերձ շրջանների կլիման նպաստավոր է տարվա մեծ մասում հողագործության համար։ Ծովափերից դեպի երկրի խորքը կլիման դառնում է ցամաքային, ինչը դժվարացնում է հողագործության զարգացումը: Թուրիայի գետերը լեռնային են, արագահոս և վերին հոսանքներում առաջացնում են խոր կիրճեր: Լճերը մեծ մասամբ փոքր են, աղի և անհոսք: Անտառապատ է Թուրքիայի տարածքի 25%-ը:

1. Ի՞նչ դեր ունի Թուրքիան հվ-արմ Ասիայում:

Թուրքիայի տարածքն աչքի է ընկնում մետաղային և ոչ մետաղային օգտակար հանածոների կարևոր հանքավայրերով։ Դրանցից մի քանիսի պաշարներով Թուրքիան կարևոր տեղ է գրավում աշխարհում։ Այսպես, նրա ընդերքում են գտնվում բորատների համաշխարհային պաշարների կեսից ավելին։ Ասիական երկրների շարքում Թուրքիան առաջնակարգ տեղ է գրավում սնդիկի, ծարիրի, քրոմի, վոլֆրամի, պղնձի հանքաքարի պաշարներով։ Գլխավոր մթերքների որոշ տեսակներ Թուրքիան արտահանում է:

1. Որո՞նք են Թուրքիայի զարգացման նախադրյալները:

Թուրքիայի զարգացման նախադրյալներն են. հանգստի և զբոսաշրջության բազմաթիվ ռեսուրսները, կլիմայական պայմանները, ռեսուրսները, տարածքը և այլն:

Կետադրի՛ր:

• Հույների՝ ծովերի աստված՝ Պոսեյդոնին եզ էին գոհաբերում՝ որպես ջրային տարերքի հզորության խորհրդանիշ:
• Քարակերտ ու կղմինդրածածկ փոքրիկ տունը՝ որպես շքեղ ապարանք, առանձնանում էր գյուղի խարխուլ տների մեջ:
• Նկարահանող՝ խցիկի մոտ անփույթ կանգնած էր Ջեկը՝ իբրև իր արժեքն իմացող անփոխարինելի օպերատոր:
• Տուփից՝ ուղիղ դեպի կինը դուրս թռավ թունավոր կանաչ օձը՝ իբրև դիպուկ նետված փետրագնդակ:
• Իբրև սուրացող շնաձկանը կպած խխունջներ՝ կառչել էինք վազող կենդանուց:
• Լեռների ու բլուրների մեծ մասը՝ որպես հրաբխային ժայթքման զավակներ, վեր են նետված ստորերկրյա հզոր ուժերի կողմից:

Քննարկվող հարցեր․

Ի՞նչ է ուսումնասիրում մեխանիկայի  <<դինամիկա>> բաժինը։

Դինամիկան մեխանիկայի այն բաժինն է, որն ուսումնասիրում է մեխանիկական շարժման առաջացման պատճառները:

1.Նյուտոնի առաջի օրենքի ձևակերպումը

Մարմինը պահպանում է իր դադարի կամ ուղղագիծ հավասարաչափ շարժման վիճակը, եթե նրա վրա այլ մարմիններ չեն ազդում կամ դրանց ազդեցությունները համակշռված են:

2.Բերել Նյուտոնի առաջի օրենքը հաստատող օրինակներ

Օրինակ՝ եթե երկու մեքենա փորձեն տեղափոխել մեկ մարմինը հակառակ ուղղություններով, բայց հավասար ուժով, ապա այդ մարմինը տեղից չի շարժվի:

3.Ի՞նչ պայմաններում է մարմինը շարժվում ուղղագիծ հավասարաչափ

Մարմինը շարժվում է ուղղագիծ հավասարաչափ, եթե նրա վրա չեն ազդում շփման և օդի դիմադրության ուժերը:

4.Մարմնի վրա ազդող ուժերի համազորը զրո է:մարմինը շարժվո՞ւմ է,թե՞ գտնվում է դադարի վիճակում:

Գտնվում է դադարի վիճակում:

5.Ի՞նչն է մարմնի արագության փոփոխության պատճառը:

Մարմնի արագությունը փոփոխվում է այն ժամանակ, երբ դրա վրա այլ ուժեր են ազդում:

6.Նյուտոնի երկրորդ օրենքի ձևակերպումը,գրել բանաձևը

Մարմնի արագացումն ուղիղ համեմատական է մարմնի վրա ազդող ուժին և հակադարձ համեմատական մարմնի զանգվածին:

a = F/m

F = ma

7.Ո՞ր դեպքում է մարմինը շարժվում արագացմամբ:

Մարմինը շարժվում է արագացմամբ, երբ նրա վրա ազդում է ուժ:

8.Բերել մարմինների փոխազդեցության օրինակներ

Օրինակ՝ գնացքի վագոնների շարժվելը, ֆուտբոլիստի գնդակ տշելը:

9.Նյուտոնի երրորդ օրենքի ձևակերպումը,գրել բանաձևը

Երկու մարմիններ միմյանց հետ փոխազդում են մոդուլով հավասար և հակառակ ուղղված ուժերով:

→F₁= — →F₂

Սովորել Է. Ղազարյանի դասագրքից էջ23-ից էջ34-ը

1. Ինչու՞ է օդի բաղադրությունում թթվածնի զանգվածային բաժինը Երևան քաղաքում ավելի փոքր, քան Լոռվա անտառներում:
   
   Դա լինում է, քանի որ անտառների ծառերը ֆոտոսինթեզի միջոցով թթվածին են արտադրում, բացի դրանից բնակչությությունը քիչ է, այդ պատճառով թթվածինը քիչ է սպառվում: Երևանում թթվածնիզնագվածային բաժինը փոքր է մեքենաների, բնակչության մեծ քանակի, ծառերի պակասի պատճառով:
   
2. Ֆիզիկական թե քիմիական գործընթաց է հեղուկ օդից թթվածին ստանալը: Ինչու՞:

Ֆիզիկական, քանի որ այն միացված չէ օդի այլ տարրերին:

337,339,340

ABC=?

BD=AC=12

S=AC*BE/2=12*4/2=24սմ²

AB=18

AM=12

S_AMB : S_AMC = ?

S_ABC=AB*h=18*h

S_AMC=AM*h = 12*h

S_ABC:S_AMC = 18h:12h = (6*3):(6*2) = 3/2

AB = 2AM

AC = 3AN

S_ABC : S_AMN = ?

h₁ = 2h₂

S_ABC = AC * h₁ = 3AN * h₁ = 3AN * 2h₂ = 6ANh₂

SAMN = AN * h2 = ANh₂

S_ABC : S_AMN = 6ANh₂ : ANh₂ = 6 : 1