• Տրված համառոտ նախադասություններն ընդարձակում ենք՝ գոյականական և բայական անդամներին ավելացնելով երկրորդական անդամներ: Գլխավոր անդամները մգեցնում ենք, երկրորդականները դարձնում ենք շեղատառ:
  • Ձմեռը եկավ:
    Այս տարվա ցուրտ ձմեռը ուշ եկավ մեր քաղաք:
  • Աղջիկը մոռացավ:
    Մեր դասարանի խելացի աղջիկը տանը մոռացավ տնային աշխատանքը:
  • Տնակը լուսավորվեց:
    Քաղաքի ծայրում գտնվող փոքր տնակը պայծառ լուսավորվեց արևից:
  • Անտառը արթնացավ:
    Խիտ անտառը և բնակիչները արթնացան ուժեղ կրակոցից:
  • Հայրը զայրանում էր:
    Հոգնած հայրը աշխատանքից հետո զայրանում էր որդու վրա, որը դաս չէր արել:
  • Երգում էր թռչունը:
    Այն փոքրիկ և սիրուն թռչունը գեղեցիկ երգում էր ծառի վրա:
  • Պիտի վերադառնար ընկերը:
  • Կբերեր տղան:
  • Հույսն ապրել էր:
• Նախադասության գլխավոր անդամները վերհիշելուց հետո ամփոփենք գիտելիքները նախադասության երկրորդական անդամների մասին:

Առաջադրանքներ՝ 153 – 158

ա) 4/8=1/2

բ) 8/12=2/3

գ) 45/210=9/42

դ) 256/924=64/231

ե) 2a/6=a/3

զ) 14a/21ab=2/3b

է) x⁵/x⁷=x/x²

ը) 8m³n/12m²=2mn/3

թ) 24a⁵b⁶c/36a⁷b⁴c=4ab²/6a²b

ժ) 48x³y⁴z³/56xy⁵z⁴=6x²/7yz

ա) 2(x+y)/4ax=x+y/2ax

բ) a+b/a+b=1

գ) 2(x-1)/5(x-1)=2/5

դ) 3a(a-b)²/6a(a-b)²=1/3

ե) 4x(x-y)³/16x²y(x-y)= (x-y)²/4xy

զ) 25m²n(a-b)/35mn²(a-b)²=5m/7n(a-b)

է) 2p(p-q)(p²+q²)/4q(p-q)(p²+q²)=2p/4q

ը) 8a(a+b)²(a-b)/18a(a-b)(a+b)=4a(a-b)/9a

ա) x-y/y-x= -1

բ) 2(a-b)/3(b-a)=2(a-b)/-3(b-a)= -2/3

գ) 4mn(m-n)/2m(n-m)=4mn(m-n)/-2m(m-n)=2n/-

դ) 6a²b³(a-3)/14ab³(a-3)=3a/7

ա) 2x+2y/4=x+y/2

բ) 3a+3b/6a=a+b/2a

գ) 4m-4n/8mn=m-n/2mn

դ) 12ab/6a-6b=2ab/a-b

ե) 2a-2b/4a+4b=a-b/2a+2b

զ) 6x+6y/3x-3y=2x+2y/x-y

ա) ax-bx/cx+dx=a-b/c+d

բ) ac+bc/mc+nc=a+b/m+n

գ) x²/x²+xy=x/x+y

դ) ab/a-ab=b/-b

ե) m²n/m²n-mn²=mn/mn-n²

զ) ax-bx/xy+x²=a-b/y

է) p²-p/ap-bp=p/a-b

ը) x²-xy/2xy+2x²=x-y/2y+2x

ա) 3xy/3x²a-3x=y/3xa

բ) 4m²n/6mn²-8m²n=2m/3n-4m

գ) 3a²+4ab/9a²b+12ab²=3a+4b/9ab+12b²

դ) 4xy-x²/4x²y-x³y=y-x/xy-x²y

ե) 2mn-6m²/12m²n-4mn²=n-3m/6mn-2n²

զ) 16p³q³-24p²q⁴/12p²q³-8p⁷q²=4pq-6q²/3q-2p⁵

1. Նախադասությունները տրված շաղկապական բառերից յուրաքանչյուրով միացրո՛ւ, դարձրո՛ւ բարդ նախադասություն: Երկրորդական նախադասություններն ընդգծի՛ր:
   • ա) Երբ, բ) թե չէ, գ) որ:
   • Գետը զայրանում է: Կամուրջը նրա հոսանքը բաժանում է ճյուղերի:

ա) Գետը զայրանում է, երբ կամուրջը նրա հոսանքը բաժանում է ճյուղերի:

բ) Գետը զայրանում է թե չէ, կամուրջը նրա հոսանքը բաժանում է ճյուղերի:

գ) Գետը զայրանում է, որ կամուրջը նրա հոսանքը բաժանում է ճյուղերի:

1. Բարդ նախադասությունները դարձրո՛ւ երկուական պարզ նախադասություններ:
   • Հարավային Աֆրիկայում կա մի բույս, որը հիմնականում թիթեռներով է սնվում:
     Հարավային Աֆրիկայում կա մի բույս: Այն հիմնականում թիթեռներով է սնվում:
     
   • Անգլիայում մեծ համարում ունի խոլորձ (օրխիդեա) ծաղիկը, որն ունի չորս հազար տեսակ:
     Անգլիայում մեծ համարում ունի խոլորձ (օրխիդեա) ծաղիկը: Այն ունի չորս հազար տեսակ:
     
   • Առավել արժեքավոր է այն տեսակը, որի հոտը շարունակ փոխվում է:
     Առավել արժեքավոր է մի տեսակ: Նրա հոտը շարունակ փոխվում է:
     
   • Մոնղոլիայի երկարակյացների մեջ, որոնց միջին տարիքը գերազանցում է հարյուրը, չկա ոչ մի տղամարդ:
     Մոնղոլիայի երկարակյացների մեջ չկա ոչ մի տղամարդ: Նրանց միջին տարիքը գերազանցում է հարյուրը:
     
   • Արդեն գիտական պատասխան կա այն հարցին, թե ո՞ր տարիքից են երեխաները սկսում հեքիաթ սիրել:
     Արդեն գիտական պատասխան կա այդ հարցին: Ո՞ր տարիքից են երեխաները սկսում հեքիաթ սիրել:
     

Учебник русского языка «Практическая грамматика « стр. 37 ,упр.14, стр. 38, упр. 16

Упражнение 14. Образуйте краткие формы прилагательных по
образцу. Устно составьте с некоторыми краткими формами предложения.

Образец: быстрый – быстр, быстра, быстро, быстры.

Глупый-глуп, глупа, глупо, глупы
глухой-глух, глуха, глухо, глухи
новый-ново, нова, ново, новы
близок-близок, близка, близко, близки
добрый-добр, добра, добро, добры
правый-прав, права, право, правы
густой-густ, густа, густо, густы
дикий-дик, дика, дико, дики
необходимый-необходим, необходима, необходимо, необходимы
приветливый-приветлив, приветлива, приветливо, приветливы
похожий-похож, похожа, похож, похожи
готовый-готов, готова, готово, готовы
знаменитый-знаменит, знаменита, знаменито, знамениты
счастливый-счастлив, счастлива, счастливо, счастливы
твердый-тверд, тверда, твердо, тверды

Образец: близкий – близка, близко, близки.

Гладкий-гладка, гладко, гладки
зыбкий-зыбка, зыбко, зыбки
робкий-робка, робко, робки
мягкий-мягка, мягко, мягки
редкий-редка, редко, редки
сладкий-сладка, сладко, сладки

Образец: горький – горек, горька, горько, горьки.

Ясный-ясен, ясна, ясно, ясны
Грустный-грустно, грустна, грустно, грустны
Честный-честен, честна, честно, честны
Важный-важен, важна, важно, важны
Сложный-сложен, сложна, сложно, сложны
Нужный-нужен, нужна, нужно, нужны
Способный-способен, способна, способно, способны
Удобный-удобен, удобна, удобно, удобны
Верный-верен, верна, верно, верны
Довольный-доволен, довольна, довольно, довольны
Свободный-свободен, свободна, свободно, свободны
Прозрачный-прозрачен, прозрачна, прозрачно, прозрачны
Удачный-удачен, удачна, удачно, удачны

Упражнение 16. Выполните упражнение по образцу.

а) Образец: Сладкий напиток – напиток сладок.

Красивая роза-роза красива, сильный ветер-ветер силён, могучий дуб-дуб могуч, неуклюжий медведь-медведь неуклюж, горячий
чай-чай горячь, ценный подарок-подарок ценен, грустный вид-вид грустен, вкусный пирог-пирог вкусен, прелестный ребѐнок-ребёнок прелестен,
ясный день-день ясен, спокойный ребѐнок-ребёнок спокоен, стройный юноша-юноша строен, прекрасный вечер-вечер прекрасен, ужасный
случай-случай ужасен, добрый сосед-сосед добр, красивая игра-игра красива, простой ответ-ответ прост, правильное решение-решение правельно,
популярный фильм-фильм популярен, известный артист-артист известен, готовая работа-работа готова.

б) Образец: Коридор узок – узкий коридор.

Мѐд вкусен-вкусный мёд, доклад краток-короткий доклад, пол гладок-гладкий пол, пух лѐгок-лёгкий пух, конец близок-близкий конец, поступок
хорош-хороший поступок, окно высоко-высокое окно, лѐд скользок-скользкий лёд, подарки дороги-дорогой подарок, мужчина
интересен-интересный мужчина, девушка великолепна-великолепная девушка

Our World, traffic problems
English in Mind, pages 28-31
Grammar: will/won’t, might/might not, may/ may not
First conditional

Page 28

Page 29

traffic jams-very slow-moving traffic, caused by roadworks, an accident, or heavy congestion

pollution-undesirable state of the natural environment being contaminated with harmful substances as a consequence of human activities

exhaust fumes-gases ejected from an engine as waste products

reduce pollution levels-to make pollution levels slower

atmosphere-the envelope of gases surrounding the earth or another planet

factory fumes-the unpleasant and often unhealthy smoke and gases that are produced by factories

global warming-the long-term heating of Earth’s climate system due to human activities

dramatic climate changes-change in the weather that have come to define Earth’s local, regional and global climates

disappearing-cease to be visible

rise-move from a lower position to a higher one

environment-the surroundings or conditions in which a person, animal, or plant lives or operates

Page 30

Page 31

1-If the girl doesn’t be late, she will catch the bus.

2-If he brought money, he won’t be without them.

3-If he had friends, he won’t be alone.

4-If she removed headphones, she will listen to him.

5-If they watched the weather, they won’t be in the rain.

6-If she doesn’t removed hands, she won’t be falling.

Grammar: will/won’t, might/might not, may/ may not

In class

Դասագրքից՝ 151, 152

ա) 5/36*1/x²=5/36x²

2/x²*1/36=2/36x²

11/3x*1/12x=11/36x²

7/9x²*1/4=7/36x²

1/4x*1/9x=1/9x²

բ) 1/20y*1/x²=1/20x²y

5/x²*1/20y=5/20x²y

7/20*1/x²y=7/20x²y

11/2x*1/10xy=11/20x²y

3/5xy*1/4x=3/20x²y

ա) A=3a²

բ) A=4

գ) A=a

դ) A=2(x-y)

Շարադրում ենք մտքերը՝ ստեղծելով ամանորյա պատում.

• Մեր ընտանիքի ամանորյա ավանդույթները
• Ամանորն ավելի լավը կարող է լինել…
• Ամանորյա նվերներն ու ես
• այլ

Մեր ընտանիքի ամանորյա ավանդույթները

Մենք՝ ես, մայրիկս և երբեմն նաև եղբայրս, ամեն տարի պատրաստում ենք տոնածառի խաղալիքներ: Դրա համար նայում ենք տարբեր տեսանյութեր կամ ինքներս որոշում, թե ինչ ձևի կլինի խաղալիքը և ինչից: Մենք արդեն պատրաստել ենք բրդից, կտորից, թղթից, կոճակներից և այլ նյութերից:
Ամեն տարի մենք տոնածառը զարդարելիս ամանորյա երգեր ենք միացնում և այդպես լավ տրամադրությամբ զարդարում այն:
Նաև ամեն տարի ես և մայրիկս պատրաստում ենք մանդարինի կեքս՝ շոկոլադի գլազուրով և խնձորի թխվածք:

«Վ.Ի Լուկաշիկի խնդրագիրք»-ից խնդիրներ 113-ից մինչև 125-ը

113.

V=36կմ/ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . .}} V=36կմ/ժ=36*1000մ/3600վ=10մ/վ
__________
V(մ/վ)?

114.

V₁=7,9կմ/վ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . .}} V₁=7,9կմ/վ=7,9*1000մ/վ=7900մ/վ

V₂=11,2կմ/վ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . .}} V₁=7,9 կմ=7,9 կմ/ 1/3600ժ=28 440կմ/ժ

V₃=16,7կմ/վ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . .}} V₂=11,2կմ/վ=11,2*1000մ/վ=11 200մ/վ

______________^{_{. . . . . . . . . . .}} V₂=11,2կմ/վ=11,2կմ/ 1/3600ժ=40 320կմ/ժ
V(կմ/ժ, մ/վ)-?

^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} V₃=16,7կմ/վ=16,7*1000մ/վ=16 700մ/վ

^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} V₃=16,7կմ/վ=16,7կմ/ 1/3600ժ=60 120կմ/ժ

115.

V₁=2700կմ/ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . .}} V₁(մ/վ)=2700կմ/ժ*1000մ:3600ժ=750մ/վ

V₂=715մ/վ

750մ/վ>715մ/վ

116.

V₁=15մ/վ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . .}} V₂(մ/վ)=72կմ/ժ*1000մ:3600ժ=20մ/վ

V₂=72կմ/ժ

V₂>V₁

դելֆին>նապաստակ

117.

t=5ժ 30ր=5,5ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . .}} V=99կմ:5,5ժ=18կմ/ժ

S=99կմ

___________

V=?

118.

t=3ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . .}} V=20:3=6,6կմ/ժ

S=20կմ

_______________

V=?

119.

S=20կմ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}}V_h=20կմ : 5ժ=4կմ/ժ

t_հ=5ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} V_ձ=20կմ : 2ժ=10կմ/ժ

t_ձ=2ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} V_տ=20կմ : 0,37ժ =54կմ/ժ

t_տ=22ր=0,37ժ ^{_{. . . . . . . . . . . .}} V_ի=20կմ : 0,02ժ =1000կմ/ժ

t_ի=1,4ր=0,02ժ

_______________

V=?

120.

t=22ժ-17ժ=5ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} V=51 000կմ:5ժ=10 200կմ/ժ

S=152 000կմ-101 000կմ=51 000կմ

__________

V=?

121.

t=30վ=0,008ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . .}}S=72կմ/ժ*0,008ժ=0,576կմ

V=72կմ/ժ

_______________

S=?

122.

t=1ր=0,02ժ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . .}}S=850կմ/ժ*0,02ժ=17կմ

V=850կմ/ժ

___________________

S=?

123.

S=15կմ=15000մ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . .}}t=15 000մ:0,5մ/վ=30 000վ

V=0,5մ/վ

_________________

t=?

124.

Vվ.ա.=5մ/վ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} t=300մ:5մ/վ=60վ

Vբ.տ.=0,8սմ/վ=0,008մ/վ ^{_{. . . . . . . . . . . . . .}} S=0,008մ/վ*60վ=0,48մ=48սմ

————————————

S=?

t=?

125.

t₁=5ր ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} V=600մ/5ր=120մ/ր

S=600մ ^{_{. . . . . . . . . . . . . . . . . . .}} S=120մ/ր*30ր=3600մ

t₂=0,5ժ=30ր

_______________

S=?

Դասագրքից՝ 298, 299, 301, 303, 305, 306

ա) S=1,2*1,2=1,44սմ²

բ) S=3,4*3,4=9,6դմ²

գ) S=3 1/3*3 1/3=100/9մ²

ա) 16սմ²=4սմ*4սմ

բ) 25դմ²=5դմ*5դմ

գ) 2,25մ²=1,5մ*1,5մ

ա) Քառակուսին կմեծանա 9 անգամ

բ) Քառակուսին կփոքրանա 4 անգամ

ա) S=8,5*3,2=27,2սմ²

բ) S=2/3*1,2=0,8սմ²

գ) b=684:32=21,375սմ

դ) b=4,5դմ=45սմ

a=1215:45=27սմ

P=4x+4x+3x+3x=14x=28սմ

x=28/14=2սմ

4x=4*2=8սմ

3x=3*2=6սմ

a=12սմ

S=96սմ²

b=96:12=8սմ

P=12+12+8+8=40սմ