• Ավարտին ենք հասցնում ընթերցանությունը և պատրաստ լինում գործը բանավոր ներկայացնելուն, քննարկելուն:
• Բլոգում վերլուծում ենք ընթերցածը:

Այս պատմվածքը բնության մասին է, թե ինչպես են կենդանիները գոյատևում վայրի բնության մեջ: Այստեղ նկարագրվում է մանրամասն բնության մեջ կատարվող ամեն մի շարժմումը և երևույթը՝ թե ինչպես էին ծեր ձին և քուռակը արածում և թե ինչպես էին պաշտպանվում գայլից, որից հետո մայր ձին մահացավ և մնաց քուռակը, որի մասին հովիվները հոգ տարան և նա մեծացավ լավ ձի:
Իմ կարծիքով այս պատմվածքի վերջում արդեն խոսվեց նրա մասին, որ ամեն ինչ կանցնի և պետք չէ պահել քո մեջ այդ ցավը, այլ պետք է բաց տողնել և շարունակել ապրել: Վերջում նաև երկխոսություն էր, որտեղ խոսացողներից մեկը ասաց, որ պետք չէ, որ ձին մահանար, բայց հեղինակը չփոխեց ոչ մի բան, քանի որ դա կյանք է և այն իր հունով է գնում:

Փակագծերում տրված բայերը գրի՛ր պահանջված ձևով:
 Պարզվում է, որ մարդու առողջական վիճակը նախ և առաջ (կախվել) կախված է մարդկային հարաբերություններից: Նախանձը, օրինակ, ոչ միայն որդի նման (կրծել) կրծում է մարդու հոգին և (տակնուվրա անել) տակնուվրա է անում էությունը, այլև (առաջացնել) առաջացնում է ստամոքսի խոց ու արյան ճնշման հիվանդություններ: Ահա թե ինչու են ասում. «Եթե (չցանկանալ) չես ցանկանում տառապել, մի՛ նախանձիր»: Զրպարտությունը, վիրավորանքը, շողոքորթությունը, անտաշ վերաբերմունքն ու հայհոյանքը ալկոհոլի նման (թունավորել) թունավորում է նաև մարդու օրգանիզմը:

Երկրում առաջին ծխողներր եգիպտական փարավոններն (լինել) էին եղել: Մ.թ.ա. երկրորդ հազարամյակին վերաբերող մի թանգարանում հնագետները ծխելու հարմարանքներ (գտնել) են գտել: Սենյակները ներկելիս պատուհաններն ու դռները փակ պիտի լինեն, որովհետև միջանցիկ քամին ու խոնավ օդը չեն թողնում, որ ներկը հավասարապես (չորանալ) չորանա:

• Ավարտին ենք հասցնում ընթերցանությունը և պատրաստ լինում գործը բանավոր ներկայացնելուն, քննարկելուն:
• Բլոգում վերլուծում ենք ընթերցածը:

Այս պատմությունը մի գյուղացի տղայի մասին է, որին ուղարկեցին իրենց խոզերին գտնելու: Բայց այդ տղան փնտրելու տեղը նստեց ծառի տակ և սպասեց մի-քիչ, որպեսզի հետ գնա տուն և խաբի ասի, որ չի գտել խոզերին: Հետ գալու ճամբին նա լսեց խոզերի ձայնը, բայց չգնաց իրենց գտնելու և շարունակեց ճանապարհը դեպի տուն: Երբ եկավ տուն, մայրիկը հաց էր պատրացտել և կարտոֆիլ, բայց տղան չկերավ ուտելիքը և միանգամից գնաց քնելու:
Իմ կարծիքով այ պատմվածքում պատմում են ընդհանուր մարդու ալարկոտության մասին, քանի որ բոլորս ենք այդ տղայի նման՝ ալարկոտ, բայց մեր սահմանված չափերում: Այս պատմվածքով մենք հասկանում ենք, որ այս տղան անշնորհակալ էր, քանի որ իր ծնողները տանջվում են, որ իր մոտ լինի և շոր, ջերմություն, ուտելիք: Այստեղ նաև խոսվում է մի ուրիշ բանի մասին՝ մեղքի: Մենք բոլորս գիտենք, որ մեզ կարող է տանջել մեղքի զգացողությունը, օրինակ՝ չկատարված խոստում պատճառով: Այս պատմվածքում նույնը կատարվեց:

1) {x-y=2

3x-2y=9

x=2+y

3*(2+y)-2y=9

6+3y-2y=9

3y-2y=9-6

y=3

x=2+y

x=2+3=5

(5,3)

2) {x-3y=4

5x+y=4

x=4+3y

5*(4+3y)+y=4

20+15y+y=4

15y+y=4-20

16y= -16

y= -16/16=-1

x=4+3y

x=4+3*(-1)=1

(1,-1)

3) {y+2x=11

5x-4y=8

y=11-2x

5x-4*(11-2x)=8

5x-44-8x=8

5x-8x=8+44

-3x=52

x=52/-3= -17

y=11-2x

y=11-2*(-17)

y=45

(-17,45)

4) {y+4x=2

8x+3y=2

y=2-4x

8x+3*(2-4x)=2

8x+6-12x=2

8x-12x=2-6

-4x= -4

x= -4/-4=1

y=2-4*1=2-4= -2

(1,-2)

5) {x-3y=10

x+2y=45

x=10+3y

(10+3y)+2y=45

3y+2y=45-10

5y=35

y=35/5=7

x=10+3*7

x=10+21

x=31

(31,7)

6) {x+5y=7

3x-2y=4

x=7-5y

3*(7-5y)-2y=4

21-15y-2y=4

-15y-2y=4-21

-17y=-17

y= -17/-17=1

x=7-5*1=2

(2,1)

7) {x+2y=11

5x-3y=3

x=11-2y

5*(11-2y)-3y=3

55-10y-3y=3

-10y-3y=3-55

-13y= -52

y= -52/-13=4

x=11-2*4=3

(3,4)

8) {3x-y=5

5x+2y=23

y=5+3x

5x+2*(-5+3x)=23

5x-10+6x=23

5x+6x=23+10

11x=33

x=33/11

x=3

y=-5+3x

y= -5+9

y=4

(3, 4)

9) {2x+y=8

3x+4y=7

y=8-2x

3x+4*(8-2x)=7

3x+32-(-8)=7

3x+32+8=7

3x=7-8-32= -33

x= -33/3= -11

y=8-2*(-11)=30

(-11,30)

10) {7x+9y=8

9x-8y=69

7x=8-9y

x=8/7-9y/7

9*(8/7-9y/7)-8y=69

72/7-81/7y-8y=69

-81/7-8y=69-72/7

-137/7=411/7

y=411/7:(-137/7)

y= -3

x=8/7-9y/7

x=8/7-27/7

x= -19/7

(-19/7, -3)

11) {2x+5y=15

3x+8y= -1

2x=15-5y

x=15/2-5y/2

3*(15/2-5y/2)+8y= -1

45/2-15y/2+8y= -1

-15y/2+8y= -1-45/2

1/2y=47/2

y= -47/2:1/2

y= -47

x=15/2-5y/2

x=15/2+235/2

x=110

(110, -47)

12) {2x+3y= -4

5x+6y= -7

2x= -4-3y

x= -4/2-3y/2= -3,5

5*(-3,5)+6y= -7

-17,5+6y= -7

6y= -7/-17,5=0,4

y=0,4/6=0,06

(-3,5 , 0,06)

Բառաշարքում ընդգծել –ակ վերջածանց ունեցող 6 բառ:
Ազդակ, հնգյակ, հետնաբակ, կայծակ, աչքածակ, պահակ, գլխահակ, օրինակ, երկտակ,  միակ, սայլակ:
                                          -ական վերջածանցով

հնգական, ինքնափական, գաղթական, կարճամական, գոյական, մետաղափական, ողբերգական, գնահատական, ողբակական, փախստական:

                                              —անք վերջածանցով

անարգանք, ձիթհանք, կախարդանք, երգիծանք, հրամանք, տեղեկանք, անկյանք, օրհնանք, վարուցանք, տվայտանք, մեծաջանք:

                                             -ատ վերջածանցով

բացատ, անապատ, կիսատ, պողպատ, գունատ, պոչատ, գթառատ, քննադատ, կրճատ, անաշխատ, քնատ:

                                              -եղ վերջածանցով
գնդասեղ, հյութեղ, ուժեղ, աչագեղ, ահեղ, տգեղ, մարմնեղ, թիթեղ, հանճարեղ, անմեղ, շքեղ:

                                                    -կոտ ածանցով
երազկոտ, կրակոտ, վախկոտ, մտածկոտ, ծակծկոտ, ալարկոտ, տատասկոտ, ամաչկոտ, աղմկոտ, նեղացկոտ:

                                                   -ե ածանցով
 փղոսկրե, բազե, թավշե, գրեթե, կավե, ծղոտե, ափսե, սառցե, բյուջե, քարե:

Բառաշարքերում առանձնացնել հոմանիշների 6 զույգ:

Ներարկել, վատաբանել, հանգցնել, ասպատակել,  մարել, հուսալքվել, փնովել, պղծել, սրսկել, հուսահատվել, ապականել, արշավել:

Եղրևանի, բաղձանք, բերկրանք, գոտեմարտիկ, յասաման, բնօրրան, խուփ, իղձ, հայրենիք, ըմբիշ, հրճվանք, կափարիչ:

Ապաշնորհ, միալար, անհեթեթ, վախկոտ, անթաքույց, անձիրք, փութկոտ, անընդհատ, արագաշարժ, անիմաստ, անսքող, անարի:

Բառաշարքերում առանձնացնել հականիշների 6 զույգ:

Երանգավառ, կիրթ, բերկրալից, իրական, տգեղ, անտաշ, թափառական, դժգույն, երևակայական, նստակյաց, թախծոտ, չնաշխարհիկ:

Մեղմ, համեստ, խորդուբորդ, անշուք, ընդարձակ, փորձառու, փոթորկուն, հակիրճ, զարդարուն, գոռոզ, ողորկ, անվարժ:

Խաղաղվել, նահանջել, ձերբակալել, վրդովվել, ազատել, ապաքինվել,  տարանջատվել,  հիվանդանալ, միավորվել, երկրպագել, հարձակվել, ատել:

Բառային տարբերակներից ընդգծիր ճիշտը:
Կապնվել-կապվել
ձեռնտու-ձեռնատու
ութանասուն-ութսուն
տարկետում-տարեկետում
արժանավույն-արժանվույն
օրեկան-օրական
սնանկանալ-սննկանալ
վարկաբեկել-վարքաբեկել
երկպառակտություն-երկպառակություն
բարյացակամ-բարյացկամ
ներեղություն-ներողություն
ընտանեական-ընտանեկան
անձեռնմխելիություն-անձեռնամխելիություն
անձեռնոցիկ-անձեռոցիկ:

Թարգմանչաց տոնին նվիրված նախագծերին ընդառաջ՝ թարգմանում ենք հայերեն որևէ օտարալեզու տեքստ սիրելի թեմայով:

“Նումիի և Նիկիի արկածները” գրքից մի հատված

Роковое недоразумение случилось в совсем обычный день, где-то к полудню, так что в нем приняло участие не более десяти человек. Большей частью это были ученики средних и старших классов, которые вволю потешались над уморительным с виду человечком, а еще больше – над его смешной речью.

Даже по голосу можно было определить, что человечку нет еще и двенадцати. Одет он был в нечто вроде скафандра, который сиял и переливался металлическим блеском, словно звезда с новогодней елки. Его фигурку можно было бы назвать стройной, если бы ее не портил вздувшийся на спине довольно внушительный горб, и карманы не оттопыривались бы от спрятанных в них бог весть каких интересных штуковин. Ибо, как известно, в карманах у детей не бывает ненужного или бесполезного. Это только взрослые держат в карманах всякую дребедень наподобие старых квитанций, использованных трамвайных билетов и бумажек с записанными номерами неизвестно чьих телефонов.

Через мутное стекло шлема было видно, как человечек, отчаянно гримасничая, шевелит губами. Похоже, ему было душно в этом неудобном колпаке, но он стоически терпел, так как собравшаяся вокруг него публика щедро воздавала ему за страдания веселыми подначками и здоровым хохотом.

Թարգմանություն

Ճակատագրական թյուրիմացություն տեղի ունեցավ մի շատ սովորական օր, մոտ կեսօրին, այդպես որ դրան մասնակցեցին ոչ ավելի, քան տասը մարդ: Մեծ մասը եղել էին միջին և ավագ դպրոցների սովորողները, ովքեր ծաղրում էին ծիծաղելի արտաքինով մի մարդուկին, իսկ ավելի շատ այդ մարդուկի ծիծաղելի խոսքի ձևով:

Նույնիսկ ձայնով կարելի էր ասել, որ այդ մարդուկը դեռ տասներկու տարեկան էլ չկար: Նրա հագին էր մի բան, որը նման էր տիեզերական հագուստին, որը շողում և փայլում էր մետաղական փայլով, ինչպես տոնածառի վրայի աստղը: Նրա կազմվածքը կարելի էր անվանել սլացիկ, եթե այն չփչացներ մեջքի, փքված և բավականին մեծ կուզը, և գրպանները դուրս չգային մեջը թաքցված Աստված գիտի ինչ հետաքրքիր բաներից: Քանի որ, ինչպես գիտենք, երեխաների գրպաններում չեն լինում ավելորդ կամ անօգուտ բաներ: Դա միայն մեծերն են իրենց գրպաններում պահում ամեն տեսակ աղբ, ինչպես հին կտրոններ, տրամվայի տոմսեր և թղթեր, որոնց վրա գրված են անհայտ հեռախոսահամարներ:

Մեկ րոպե անց սաղավարթի պղտոր ապակուց երեվաց, թե ինչպես մարդուկը, հուսահատորեն ծամածռվելով, շարժում էր շուրթերով: Երևի թե, նա խեղդվում էր այդ անհարմար, փոքր գլխարկի մեջ, բայց նա ստոիկորեն դիմանում էր, քանի որ իր շուրջ հավաքված ժողովուրդը մեծահոգաբար պարգևատրում էր իր չարչարանքների համար ուրախ կատակներով և ծիծաղով:

Տանը՝ 38, 39, 42

<B=180-36=144^o

<D=180-117=63^o

<A=<D

<A||<D

<B=<C

<B||<C

AD=BC

AD||BC

BC=AD=2/3

10/AD=2/3

30=2AD

AD=30/2=15սմ

Դասարանում՝

1․

 Տրված է՝ ∢A=44°, ∢C=104° 

Գտիր՝ ∢B,∢D

A+B=180^o

<B=180-44=136^o

C+D=180^o

<D=180-104=76^o

2․

 Հաշվիր ABCD սեղանի անկյունները, եթե ∢A=40°։

<A=<D=40^o

A+B=180^o

<B=180-40=140^o

<B=<C=140^o

<D=180-40=140^o

3․

 Տրված է՝ AE=EB, CF=FD, BC=10 մ, AD=20 մ: Գտիր՝ EF-ը:

EF=BC+AD=10+20/2=15սմ

4․Սեղանի հիմքերի հարաբերությունը հավասար է 2:5: Հաշվիր սեղանի մեծ հիմքը, եթե նրա փոքր հիմքը հավասար է 8 սմ -ի: 

BC/AD=2/5

8/AD=2/5

40=2AD

AD=40/2=20

Խմբագրական աշխատանքների օր

Կարգի ենք բերում ընկերներիդ աշխատանքները՝ ուղղելով ուղղագրական, կետադրական, այլ բնույթի սխալները:

• Մենք դասարանում քննարկել ենք այդ թեման, և իսկապես հարց է առաջանում՝ իսկ հայերե՞նը. կարծիքները կիսվեցին: Հնարավոր է՝ դա զբոսաշրջիկների համար է, այսինքն, դա արել են, որ զբոսաշրջիկները գան և հասկանան գրածը, բայց այստեղ առաջանում է հարց. այդ զբոսաշրջիկը չէ՞ր եկել Հայաստան, որպեսզի հենց հայերենը ուսումնասիրի, ուրեմն դա տարբերակ չէ, իսկ գուցե դա այն պատխառով է, որ ուրիշ լեզուները ավելի տարածված են, բայց այդ դեպքում ինչու՞ չեն գործածում հայերենը, որ հայերենն էլ տարածվի: Մի պատասխանի մենք չեկանք: Ես էլ չեմ կարող հստակ ասել իմ կարծիքը, քանի որ ես էլ չեմ հասկանում, թե ինչու հայերենը ավելի չեն զարգացնում բուն Հայաստանում:
• Հայերենով հնարավոր է արտահայտել ամեն ինչ և կարելի է գտնել ամեն բառի համարժեքը: Մարդիկ իրենց խանութի անունը դնում են “թարգմանված” անգլերեն բառերով, դա տգիտության արդյունք է:
• Հայաստանում կան շատ սրահներ, արագ ճաշելու տեղեր, որոնք ունեն իրենց անունները։ Օրինակ՝ ուրիշ երկրներում խանութների անունները գեղեցիկ են լինում, իսկ Հայաստանում՝ ոչ։ Իմ կարծիքով բոլորն էլ տեսել են հայկական խանութներ, որոնց անունները գրված են անգլերեն բառեր, բայց հայատառ։ Օրինակ՝ <<Լանչ թայմ>> սա անգլեն բառ է, որը գրել են հայատառ։ Իմ կարծիքով հնարավոր է մտածել գեղեցիկ և համահունչ անուններ խանութների համար
• Իմ կարծիքով կարելի է գրել հայերենով սակայն պետք է հասկանալ որ շատ հնարավորություն կա որ երբ մարդիկ ուզենան գնել ինչ որ մի բան այդ տեղից խանութի անունը նրանց կհամոզի որ այդ խանութ պետք չէ մտնել և առավել ևս որ այդ խանութի անունը ծիծաղելի հնչում։ Բայց իմ կարծիքով պետք չէ նայել խանութի տեսքին դա կարող է խափուսիկ լինել և ոչ թե խանութի տեսքին նայել այլ պետք է իմանալ թե ինչ որակի է այդ խանութի ապրանքը։